REEV Technology શું છે અને કેવી રીતે કામ કરે છે?
સરળ ભાષામાં સમજીએ તો REEV એવી ઇલેક્ટ્રિક કાર છે જેમાં મુખ્ય પાવર સોર્સ તરીકે ઇલેક્ટ્રિક મોટર (Electric Motor) અને બેટરી હોય છે, પરંતુ બેકઅપ માટે નાનું પેટ્રોલ એન્જિન (Petrol Engine) પણ આપવામાં આવે છે. અહીં એક મહત્વની વાત એ છે કે પેટ્રોલ એન્જિન સીધું કારના પૈડાં (Wheels)ને ચલાવતું નથી. કારને આગળ વધારવાનું કામ માત્ર ઇલેક્ટ્રિક મોટર કરે છે. બેટરી મોટરને જરૂરી વીજળી પૂરી પાડે છે. જ્યારે બેટરીનું ચાર્જિંગ લેવલ ઓછું થવા લાગે છે, ત્યારે પેટ્રોલ એન્જિન એક જનરેટર (Generator)ને ચલાવે છે. આ જનરેટર વીજળી ઉત્પન્ન કરે છે અને તે વીજળીનો ઉપયોગ ઇલેક્ટ્રિક મોટરને ચાલુ રાખવા માટે થાય છે. એટલે REEVમાં પેટ્રોલ એન્જિનનું મુખ્ય કામ કાર ચલાવવાનું નહીં, પરંતુ વીજળી બનાવવાનું છે.
![Range Extender Electric Vehicle, Gujarat First]()
સામાન્ય EV કરતાં REEV કેટલી અલગ?
સામાન્ય બેટરી ઇલેક્ટ્રિક વાહન (BEV)માં પેટ્રોલ કે ડીઝલ એન્જિન હોતું નથી. તેની કામગીરી સંપૂર્ણપણે બેટરી અને ઇલેક્ટ્રિક મોટર પર આધારિત હોય છે. બેટરી ખતમ થઈ જાય ત્યારે ચાર્જિંગ સ્ટેશન શોધીને કારને ચાર્જ કરવી પડે છે. બીજી તરફ, REEVને પણ સામાન્ય EVની જેમ બહારથી ચાર્જ કરી શકાય છે. પરંતુ મુસાફરી દરમિયાન ચાર્જિંગ સ્ટેશન ન મળે અને બેટરીનું સ્તર ઘટી જાય તો તેનું પેટ્રોલ એન્જિન જનરેટર મારફતે વીજળી ઉત્પન્ન કરીને કારને આગળ ચલાવવામાં મદદ કરે છે.
આ કારણે લાંબી મુસાફરી (Long Distance Travel) દરમિયાન રેન્જની ચિંતા ઘટી શકે છે. જોકે, આ ટેક્નોલોજીમાં બેટરી ઉપરાંત એન્જિન, પેટ્રોલ ટાંકી (Fuel Tank) અને જનરેટર જેવા વધારાના ઘટકો હોય છે, તેથી સિસ્ટમ સામાન્ય EV કરતાં વધુ જટિલ બને છે.
REEV અને Hybrid Car વચ્ચે શું તફાવત?
સામાન્ય હાઈબ્રિડ કાર (Hybrid Car)માં પેટ્રોલ એન્જિન અને ઇલેક્ટ્રિક મોટર બંને સીધી રીતે પૈડાંને પાવર આપી શકે છે. કારની સ્થિતિ પ્રમાણે ક્યારેક એન્જિન, ક્યારેક ઇલેક્ટ્રિક મોટર અથવા બંને સાથે મળીને વાહન ચલાવી શકે છે. REEVમાં આ વ્યવસ્થા અલગ છે. તેમાં પૈડાંને માત્ર ઇલેક્ટ્રિક મોટર જ ચલાવે છે. પેટ્રોલ એન્જિનનો ઉપયોગ માત્ર વીજળી ઉત્પન્ન કરવા માટે થાય છે. આ જ REEVની મુખ્ય વિશેષતા છે.
PHEV કરતાં પણ કેવી રીતે અલગ છે?
પ્લગ-ઇન હાઈબ્રિડ ઇલેક્ટ્રિક વ્હીકલ (PHEV)માં મોટી બેટરી હોય છે અને તેને બહારથી ચાર્જ કરી શકાય છે. પરંતુ મોટાભાગના PHEV મોડલમાં જરૂર પડે ત્યારે પેટ્રોલ એન્જિન સીધું પૈડાંને પણ પાવર આપી શકે છે. REEVમાં પેટ્રોલ એન્જિન પૈડાં સાથે સીધું જોડાયેલું હોતું નથી. તે જનરેટર મારફતે વીજળી ઉત્પન્ન કરે છે અને ઇલેક્ટ્રિક મોટર કારને ચલાવે છે.
![REEV vs PHEV, Gujarat First]()
ભારતમાં REEV શા માટે ઉપયોગી બની શકે?
ભારતમાં મોટા શહેરોમાં EV ચાર્જિંગ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (Charging Infrastructure) સતત વિકસિત થઈ રહ્યું છે, પરંતુ નાના શહેરો અને હાઈવે પર હજુ દરેક જગ્યાએ પૂરતી સુવિધા ઉપલબ્ધ નથી. આ સ્થિતિમાં REEV એવા ગ્રાહકો માટે ઉપયોગી બની શકે છે જેઓ રોજિંદા શહેરના ઉપયોગ માટે ઇલેક્ટ્રિક ડ્રાઇવિંગ ઇચ્છે છે, પરંતુ લાંબી મુસાફરી દરમિયાન ચાર્જિંગની ચિંતા કરવા માંગતા નથી.
કંપનીઓના દાવા પ્રમાણે, REEVની કુલ રેન્જ (Driving Range) 1,100થી 1,200 કિલોમીટર સુધી પહોંચી શકે છે. તેની સરખામણીમાં સામાન્ય BEVની રેન્જ સામાન્ય રીતે આશરે 500થી 600 કિલોમીટર જણાવવામાં આવે છે. જોકે, વાસ્તવિક રેન્જ કારના મોડલ, ડ્રાઇવિંગ સ્ટાઇલ, રસ્તાની સ્થિતિ અને અન્ય પરિબળો પર આધારિત રહેશે.
REEV ભારત માટે સફળ વિકલ્પ બનશે?
REEV સામે સૌથી મોટો પડકાર તેની કિંમત (Price) બની શકે છે. કારણ કે કારમાં બેટરી ઉપરાંત પેટ્રોલ એન્જિન, ફ્યુઅલ ટાંકી અને જનરેટર પણ જરૂરી છે. તેથી તેની કિંમત સામાન્ય EV કરતાં વધુ રહેવાની શક્યતા છે. પરંતુ જો ઓટો કંપનીઓ REEVની કિંમત સ્પર્ધાત્મક રાખી શકે અને સરકાર તરફથી ટેક્સમાં રાહત (Tax Benefits) જેવી નીતિગત મદદ મળે, તો આ ટેક્નોલોજી ભારતમાં EV અને હાઈબ્રિડ વચ્ચે એક મહત્વપૂર્ણ વિકલ્પ બની શકે છે.
ખાસ કરીને એવા ગ્રાહકો માટે REEV આકર્ષક બની શકે છે, જેઓ શહેરમાં મોટાભાગની મુસાફરી ઇલેક્ટ્રિક મોડમાં કરવા માંગે છે, પરંતુ લાંબા અંતરની મુસાફરી વખતે ચાર્જિંગ સ્ટેશન ન મળવાની ચિંતા પણ રાખે છે.
આ પણ વાંચો : Skoda Octavia RS : ભારતમાં માત્ર 50 નસીબદારને જ મળશે આ દમદાર સ્પોર્ટ્સ કાર! જાણો નવી કિંમત, એન્જિન અને દમદાર ફીચર્સ
