પ્રતિબંધનું મુખ્ય કારણ અને સમિતિનો રિપોર્ટ
સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ડ્રગ્સ ટેકનિકલ એડવાઈઝરી બોર્ડ (Drugs Technical Advisory Board - DTAB) અને તેની એક વિશેષ પેટા-સમિતિએ આ દવાઓની વિસ્તૃત સમીક્ષા કરી હતી. તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે આ દવાઓના મિશ્રણનો કોઈ નક્કર તબીબી આધાર (Therapeutic Justification) નથી. એટલું જ નહીં, તેના ફાયદાઓ સાબિત કરી શકે તેવા પૂરતા વૈજ્ઞાનિક પુરાવાઓ (Scientific Evidence) પણ ઉપલબ્ધ નથી.
વર્ષ 2021 થી ચાલી રહી હતી તપાસ
આ દવાઓની ઊંડાણપૂર્વક ચકાસણી વર્ષ 2021 થી શરૂ કરવામાં આવી હતી. આ સમયગાળા દરમિયાન વિવિધ મેડિકલ ડેટા (Medical Data) અને વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસોનું ઝીણવટભર્યું વિશ્લેષણ કરવામાં આવ્યું. દવા બનાવતી કંપનીઓને પણ પોતાનો પક્ષ રજૂ કરવાની પૂરતી તક અપાઈ હતી, પરંતુ તેઓ નિષ્ણાત સમિતિને પોતાના તર્કોથી સંતુષ્ટ કરી શક્યા ન હતા. આખરે ડિસેમ્બર 2024 માં પેટા-સમિતિએ આ તમામ 16 દવાઓના કોમ્બિનેશન પર સંપૂર્ણ રોક લગાવવાની ભલામણ કરી હતી.
એન્ટીબાયોટીક્સ, પેટના દુખાવા અને ડાયાબિટીસની દવાઓ પર એક્શન
પ્રતિબંધિત દવાઓની યાદીમાં કેટલાક જાણીતા એન્ટીબાયોટીક કોમ્બિનેશન જેવા કે Amoxicillin + Serratiopeptidase, Amoxicillin + Serratiopeptidase + Lactobacillus Sporogenes, Cefuroxime + Serratiopeptidase, અને Cefadroxyl + Probenecid નો સમાવેશ થાય છે. મેડિકલ એક્સપર્ટ્સ મુજબ, આ તત્વોને એકસાથે આપવાથી દર્દીને કોઈ વિશેષ લાભ થતો નથી. આ ઉપરાંત, પેટમાં દુખાવા અને ખેંચાણ માટે વપરાતી Dicyclomine + Paracetamol + Clidinium Bromide જેવી દવાઓ પર પણ સખત પ્રતિબંધ મુકાયો છે. ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે વપરાતી Gliclazide + Chromium Picolinate નામની દવા પર પણ એક્શન લેવાયું છે, કારણ કે ડાયાબિટીસની સારવારમાં ક્રોમિયમ પિકોલિનેટના ઉપયોગની કોઈ પણ સ્ટાન્ડર્ડ મેડિકલ ગાઈડલાઈન્સ (Standard Medical Guidelines) ભલામણ કરતી નથી.
દર્દીઓની સુરક્ષા પર સરકારનો ભાર
સરકારનો સ્પષ્ટ મત છે કે દવાઓનો ઉપયોગ માત્ર વૈજ્ઞાનિક આધાર અને તબીબી જરૂરિયાત મુજબ જ થવો જોઈએ. જે કોમ્બિનેશન દવાઓ દર્દીને કોઈ વધારાનો ફાયદો (Benefit) આપતી નથી અને ભવિષ્યમાં સ્વાસ્થ્યનું જોખમ (Risk) વધારી શકે છે, તેને માર્કેટમાં વેચવાની મંજૂરી આપી શકાય નહીં. દવાઓના સલામત અને તર્કસંગત ઉપયોગની દિશામાં સરકારના આ નિર્ણયને એક અત્યંત સકારાત્મક પગલું માનવામાં આવે છે.
આ પણ વાંચો : Pregabalin દવા પર સરકારની સખ્તી, કડક નિયમો લદાયા, જાણો કારણ !