પરિણામે, હવે ઘણા સ્ટાર ખેલાડીઓ આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ કરતાં ફ્રેન્ચાઇઝી ક્રિકેટને વધુ પ્રાથમિકતા આપવા લાગ્યા છે. આ વૈશ્વિક સમસ્યાના કાયમી ઉકેલ માટે, ICC એક એવું નિશ્ચિત કેલેન્ડર (Fixed Calendar) બનાવવા માંગે છે, જેમાં ટેસ્ટ, વનડે અને T20 આંતરરાષ્ટ્રીય મેચો માટે અલગ-અલગ વિન્ડો (Dedicated Window) નક્કી કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, ICC એવા નાના દેશોના ક્રિકેટ બોર્ડની આવક વધારવા પર પણ ભાર મૂકી રહ્યું છે, જેમને મોટી ટીમો સિવાય અન્ય દેશો સામેની શ્રેણીમાંથી પૂરતી આવક (Revenue Generation) થતી નથી.
શું World Club T20 ટૂર્નામેન્ટ બદલશે ક્રિકેટનું ચિત્ર?
ICC ના નવા રોડમેપ મુજબ, તેઓ એક નવી 'વર્લ્ડ ક્લબ T20' ટૂર્નામેન્ટ (World Club T20 Tournament) શરૂ કરવા પર ગંભીરતાથી વિચારણા કરી રહ્યા છે. આ પ્રતિષ્ઠિત ટૂર્નામેન્ટમાં વિશ્વની વિવિધ T20 લીગની ચેમ્પિયન ટીમો એકબીજા સામે ટકરાશે. જો આ પ્રસ્તાવને મંજૂરી મળશે, તો આઈપીએલ (IPL), એસએ20 (SA20), આઈએલટી20 (ILT20), ધ હન્ડ્રેડ (The Hundred) અને બિગ બેશ લીગ (Big Bash League) જેવી લોકપ્રિય લીગની વિજેતા ટીમો આ વૈશ્વિક મંચ પર આમને-સામને રમશે.
આનાથી ફ્રેન્ચાઇઝી ક્રિકેટનું આકર્ષણ અને આર્થિક કમાણી બંનેમાં જબરદસ્ત વધારો થઈ શકે છે. જોકે, ICC નું કહેવું છે કે તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય ક્રિકેટમાં સંતુલન (Balance) જાળવવાનો છે. તેથી, આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ માટે અલગ સમયગાળો નક્કી કરવા અને ફ્યુચર ટુર્સ પ્રોગ્રામ (FTP) ને વધુ મજબૂત અને વ્યવસ્થિત રાખવા પર પણ સમાંતર કામ કરવામાં આવી રહ્યું છે, જેથી ખેલાડીઓ કોઈપણ ટકરાવ વિના બંને સ્તરે રમી શકે.
શું વનડે ક્રિકેટનું ફોર્મેટ ટૂંકું થઈ જશે?
હાલમાં ICC સમક્ષ સૌથી મોટો પડકાર વનડે ક્રિકેટ (ODI Cricket) ને ફરીથી જીવંત અને લોકપ્રિય બનાવવાનો છે. છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં 2 દેશો વચ્ચે રમાતી દ્વિપક્ષીય વનડે સિરીઝની (Bilateral Series) લોકપ્રિયતા અને રોમાંચમાં મોટો ઘટાડો જોવા મળ્યો છે, જેની સામે T20 ફોર્મેટ ખૂબ ઝડપથી આગળ વધ્યું છે. આ જ કારણે, 2027ના વર્લ્ડ કપ (2027 World Cup) પછી વનડે ક્રિકેટના ફોર્મેટને નાનું કરવા અથવા તેને માત્ર વિશ્વ કપના થોડા સમય પહેલાં જ મર્યાદિત સમયગાળા માટે રમાડવાનો પ્રસ્તાવ ચર્ચા હેઠળ છે.
રમતગમતની પ્રતિષ્ઠિત વેબસાઇટના અહેવાલ અનુસાર, કેટલાક ક્રિકેટ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે 50 ઓવરના બદલે 40 ઓવરની વનડે મેચ (40-Over ODI Match) વધુ રોમાંચક સાબિત થશે અને તે આજના આધુનિક દર્શકોની પસંદગીને વધુ અનુકૂળ રહેશે. બીજી તરફ, ઘણા ભૂતપૂર્વ ખેલાડીઓનું માનવું છે કે 50 ઓવરનું પરંપરાગત ફોર્મેટ પોતાની અલગ ઐતિહાસિક ઓળખ ધરાવે છે અને તેને પૂરેપૂરું બદલવું યોગ્ય નથી. હાલમાં ICC તમામ ઉપલબ્ધ વિકલ્પો (Options) પર મંથન કરી રહી છે.
BCCI અને IPL પર આ ફેરફારોની શું અસર થશે?
જો ICC નો આ નવો પ્રસ્તાવ વૈશ્વિક સ્તરે અમલમાં આવશે, તો તેનો સૌથી મોટો આર્થિક અને વ્યાપારી ફાયદો ભારતીય ક્રિકેટ કંટ્રોલ બોર્ડ (BCCI) ને થશે. 'વર્લ્ડ ક્લબ T20' શરૂ થવાથી આઈપીએલ ચેમ્પિયન (IPL Champion) ટીમને વૈશ્વિક સ્તરે પોતાની ક્ષમતા પ્રદર્શિત કરવાની સુવર્ણ તક મળશે, જેનાથી આ લીગની બ્રાન્ડ વેલ્યુ (Brand Value) અને આંતરરાષ્ટ્રીય ઓળખમાં અભૂતપૂર્વ વધારો થશે.
આ ઉપરાંત, અલગ-અલગ ફોર્મેટ માટે ચોક્કસ વિન્ડો નક્કી થવાથી IPL નું શિડ્યુલ (Schedule) પણ વધુ સુરક્ષિત બનશે અને વિદેશી સ્ટાર ખેલાડીઓની ઉપલબ્ધતા (Player Availability) ની સમસ્યા કાયમ માટે હલ થઈ જશે. જોકે, આ સાથે જ BCCI પર ફ્રેન્ચાઇઝી લીગ અને આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ વચ્ચે યોગ્ય તાલમેલ જાળવવાની નૈતિક જવાબદારી પણ વધશે.
નાના દેશોના ક્રિકેટને કેવી રીતે મળશે નવી પાંખો?
ICC ટેસ્ટ ક્રિકેટ (Test Cricket) ને વધુ રોમાંચક અને મજબૂત બનાવવા માટે વર્લ્ડ ટેસ્ટ ચેમ્પિયનશિપ (WTC) નો વ્યાપ વધારવા માટે આતુર છે. પ્રસ્તાવ અનુસાર, 2027-29 ના આગામી ચક્ર (Cycle) થી આ ચેમ્પિયનશિપમાં ટીમોની સંખ્યા 9 થી વધારીને 12 કરવામાં આવી શકે છે. જો આ નિર્ણય લેવાશે, તો આયર્લેન્ડ (Ireland), ઝિમ્બાબ્વે (Zimbabwe) અને અફઘાનિસ્તાન (Afghanistan) જેવા ઊભરતા દેશોને પણ નિયમિતપણે ટેસ્ટ ક્રિકેટ રમવાની તક સાંપડશે.
આનાથી આ દેશોના ખેલાડીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરનો મોટો અનુભવ મળશે, તેમનું સ્થાનિક ક્રિકેટ માળખું (Domestic Cricket) સદ્ધર બનશે અને મોટી બ્રાન્ડ્સ પાસેથી સ્પોન્સર્સ (Sponsorship) મેળવવાની નવી તકો ઊભી થશે. જોકે, આ મહત્વકાંક્ષી યોજનાને જમીની સ્તરે સફળ બનાવવા માટે એક સુઆયોજિત કેલેન્ડર, આર્થિક સહાય (Financial Assistance) અને સંપૂર્ણપણે નિષ્પક્ષ પોઈન્ટ સિસ્ટમ (Fair Points System) ની જરૂરિયાત રહેશે.
આ પણ વાંચો : Ronaldo World Cup farewell: રોનાલ્ડોના આંસુ, ફૂટબોલ જગતનું મૌન, વર્લ્ડ કપમાં એક યુગનો કરુણ અંત