કેપ્ટન ગિલ માટે DRS કેમ બની રહ્યો છે પડકાર?

ક્રિકેટમાં DRS કેપ્ટન માટે ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ હથિયાર છે. મેદાન પર અમ્પાયરના નિર્ણયથી ટીમ અસહમત હોય ત્યારે કેપ્ટન પાસે તેને પડકારવાનો વિકલ્પ હોય છે. LBW, કેચ અથવા અન્ય કેટલીક પરિસ્થિતિમાં ટેક્નોલોજીની મદદથી અમ્પાયરના નિર્ણયની ફરી તપાસ કરવામાં આવે છે. પરંતુ DRSનો ઉપયોગ માત્ર ટેક્નોલોજી પર આધારિત નથી. કેપ્ટનને ઘણી વખત વિકેટકીપર, બોલર અને નજીકના ફિલ્ડરો પાસેથી મળતી માહિતીના આધારે થોડા જ સેકન્ડમાં નિર્ણય લેવો પડે છે.

તેથી યોગ્ય સમયે રિવ્યૂ લેવો કે રિવ્યૂ બચાવી રાખવો એ કેપ્ટનશિપની મહત્વની કળા માનવામાં આવે છે. શુભમન ગિલના મામલે હાલ સૌથી વધુ ચર્ચા તેમના રિવ્યૂના પરિણામોને લઈને થઈ રહી છે. 41માંથી માત્ર 5 રિવ્યૂ સાચા પડ્યા હોવાનો આંકડો દર્શાવે છે કે તેમની ટીમે મોટી સંખ્યામાં DRSની તકો ગુમાવી છે.

41માંથી માત્ર 5 રિવ્યૂ સફળ

શુભમન ગિલે ટેસ્ટ કેપ્ટન તરીકે અત્યાર સુધી 41 DRS રિવ્યૂ લીધા છે. તેમાંથી માત્ર 5 રિવ્યૂ સફળ રહ્યા છે, જ્યારે 36 રિવ્યૂ ખોટા સાબિત થયા છે. આ આંકડાને ટકાવારીમાં સમજીએ તો આશરે 12 ટકા રિવ્યૂ જ સાચા સાબિત થયા છે. બીજી તરફ, લગભગ 88 ટકા રિવ્યૂ ટીમની તરફેણમાં ગયા નથી. આ કારણે ગિલની DRS નિર્ણય લેવાની ક્ષમતા અંગે ચર્ચા થવી સ્વાભાવિક છે. જોકે, આ આંકડાને માત્ર કેપ્ટનની વ્યક્તિગત ભૂલ તરીકે જોવો પણ યોગ્ય નથી. રિવ્યૂ લેતા પહેલાં કેપ્ટન સામાન્ય રીતે વિકેટકીપર અને બોલરની સલાહ લે છે. વિકેટકીપરને બેટની નજીકની સ્થિતિ વધુ સારી રીતે દેખાઈ શકે છે, જ્યારે બોલર પોતાના બોલના લાઇન અને ઇમ્પેક્ટ વિશે વધુ ચોક્કસ માહિતી આપી શકે છે.

DRSનો નિર્ણય માત્ર ગિલનો હોતો નથી

DRSને લઈને એક મહત્વની બાબત સમજવી જરૂરી છે. કેપ્ટન અંતિમ નિર્ણય લે છે, પરંતુ રિવ્યૂ લેવાની પ્રક્રિયા ટીમવર્ક પર આધારિત હોય છે. માનો કે બોલરનો બોલ બેટ્સમેનના પેડ પર વાગે છે. બોલર અને વિકેટકીપરને લાગે છે કે બોલ વિકેટને હિટ કરી રહ્યો છે. તેઓ કેપ્ટનને રિવ્યૂ માટે કહે છે. કેપ્ટન પાસે નિર્ણય લેવા માટે થોડા જ સેકન્ડ હોય છે. આવી સ્થિતિમાં તે સાથી ખેલાડીઓના વિશ્વાસ પર રિવ્યૂ લે છે. જો રિપ્લેમાં બોલ સ્ટમ્પથી બહાર જતો દેખાય અથવા ઇમ્પેક્ટ અમ્પાયરના નિર્ણયને બદલવા માટે પૂરતો ન હોય, તો રિવ્યૂ નિષ્ફળ જાય છે. આથી 36 રિવ્યૂ ખોટા પડ્યા હોવા છતાં દરેક ઘટનાને ગિલની વ્યક્તિગત ભૂલ તરીકે જોવી યોગ્ય નહીં હોય. ટીમના અન્ય ખેલાડીઓની સલાહ અને મેદાન પરની પરિસ્થિતિ પણ તેમાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવે છે.

ગાલે ટેસ્ટમાં પણ 2 રિવ્યૂ થયા નિષ્ફળ

ગાલે ટેસ્ટ દરમિયાન પણ ભારતીય ટીમે DRSના મામલે 2 મહત્વપૂર્ણ રિવ્યૂ ગુમાવ્યા હતા. ભારતની બોલિંગ દરમિયાન 30મી અને 35મી ઓવરમાં લેવાયેલા બંને રિવ્યૂ ટીમની તરફેણમાં રહ્યા નહોતા. પ્રથમ રિવ્યૂ સોનલ દિનુષા સામે માનવ સુથારની બોલિંગ દરમિયાન લેવામાં આવ્યો હતો. ભારતીય ટીમને લાગ્યું હતું કે બોલ બેટ્સમેન સામે યોગ્ય પરિણામ આપી શકે છે, પરંતુ રિવ્યૂ બાદ નિર્ણય બદલાયો નહીં. ત્યારબાદ નિરોશન ડિકવેલા સામે રવિન્દ્ર જાડેજાની બોલિંગ દરમિયાન બીજો રિવ્યૂ લેવામાં આવ્યો હતો. આ રિવ્યૂ પણ ભારત માટે સફળ રહ્યો નહોતો. બંને કિસ્સામાં ભારતીય ટીમને પોતાના રિવ્યૂ ગુમાવવા પડ્યા.

સૌથી રસપ્રદ બાબત : બંને બેટ્સમેનની અડધી સદી

ગાલે ટેસ્ટના આ બંને રિવ્યૂ સાથે જોડાયેલી એક રસપ્રદ બાબત એ હતી કે જે 2 બેટ્સમેન સામે ભારતે રિવ્યૂ લીધો હતો, તેઓએ ત્યારબાદ શાનદાર અડધી સદી ફટકારી. સોનલ દિનુષા અને નિરોશન ડિકવેલાએ પોતાની બેટિંગથી ટીમને મહત્વપૂર્ણ યોગદાન આપ્યું. એટલે કે, ભારતે માત્ર 2 DRS તકો ગુમાવી નહોતી, પરંતુ જે 2 બેટ્સમેન સામે રિવ્યૂ લેવામાં આવ્યા હતા તેમણે બાદમાં પોતાની ઇનિંગ્સને મજબૂત બનાવી. ક્રિકેટમાં આવી ઘટનાઓ ઘણી વખત મેચનો મોમેન્ટમ બદલવાની ક્ષમતા ધરાવે છે. એક સફળ DRS વિકેટ અપાવી શકે છે, જ્યારે ખોટો રિવ્યૂ ટીમની ઉપલબ્ધ તકો ઘટાડે છે.

DRSમાં સફળતા માટે શું જરૂરી છે?

DRSનો ઉપયોગ માત્ર ટેક્નોલોજી પર વિશ્વાસ કરવાનો વિષય નથી. તેમાં મેદાન પરની સ્થિતિ, બોલની લાઇન, બેટ્સમેનની પોઝિશન, વિકેટકીપરનો અવલોકન અને બોલરના અનુભવ જેવા અનેક પરિબળો મહત્વ ધરાવે છે. ખાસ કરીને LBWના કિસ્સામાં બોલ ક્યાં પિચ થયો, બેટ સાથે અથડાયો કે નહીં, ઇમ્પેક્ટ ક્યાં થયો અને બોલ સ્ટમ્પને હિટ કરે છે કે નહીં - આ બધું જોવામાં આવે છે. કેપ્ટન માટે આ તમામ બાબતોને માત્ર થોડા સેકન્ડમાં ધ્યાનમાં લેવી મુશ્કેલ હોય છે. તેથી સારો DRS નિર્ણય લેવા માટે ટીમ વચ્ચેનો સંવાદ અત્યંત જરૂરી છે. વિકેટકીપરનો અવાજ, બોલરની ખાતરી અને નજીકના ફિલ્ડરોની પ્રતિક્રિયા ઘણી વખત કેપ્ટનના નિર્ણયને પ્રભાવિત કરે છે.

શું ગિલને પોતાની DRS સ્ટ્રેટેજી બદલવાની જરૂર છે?

41માંથી 5 સફળ રિવ્યૂનો આંકડો ચોક્કસપણે ગિલ માટે ધ્યાન આપવાનો મુદ્દો છે. ટેસ્ટ ક્રિકેટમાં એક ખોટો રિવ્યૂ માત્ર એક તક ગુમાવવાનો અર્થ નથી. કેટલાક ફોર્મેટ અને પરિસ્થિતિઓમાં ટીમ પાસે મર્યાદિત રિવ્યૂ હોય છે અને યોગ્ય સમયે તેનો ઉપયોગ કરવો અત્યંત મહત્વપૂર્ણ બને છે. ગિલ માટે હવે સૌથી મહત્વનું એ હોઈ શકે છે કે તેઓ રિવ્યૂ લેતા પહેલાં ટીમના ઇનપુટને વધુ વ્યવસ્થિત રીતે મૂલવે. ખાસ કરીને વિકેટકીપર અને બોલર બંનેના અભિપ્રાય વચ્ચે જો મતભેદ હોય તો ઉતાવળમાં નિર્ણય લેવાને બદલે ઉપલબ્ધ માહિતીનું ઝડપી મૂલ્યાંકન કરવું ઉપયોગી બની શકે છે. પરંતુ અહીં એક વાત યાદ રાખવી જરૂરી છે - DRSમાં 100 ટકા સફળતા શક્ય નથી. ટેક્નોલોજી હોવા છતાં કેટલીક પરિસ્થિતિઓ ખૂબ જ નજીકની હોય છે અને નિર્ણય સંપૂર્ણપણે સ્પષ્ટ ન હોય.

ગિલની કેપ્ટનશિપનું મૂલ્યાંકન માત્ર DRSથી નહીં થાય

શુભમન ગિલ હજુ ટેસ્ટ કેપ્ટન તરીકે પોતાના અનુભવના શરૂઆતના તબક્કામાં છે. કેપ્ટનશિપ માત્ર બેટિંગ કે DRS નિર્ણય પૂરતી મર્યાદિત નથી. બોલિંગમાં ફેરફાર, ફિલ્ડ સેટિંગ, બેટિંગ ઓર્ડર, સેશનનું મેનેજમેન્ટ અને મેચની સ્થિતિ પ્રમાણે વ્યૂહરચના - આ બધું કેપ્ટનની જવાબદારીનો ભાગ છે. તેથી DRSના આંકડા ચર્ચાનો વિષય બની શકે છે, પરંતુ તેના આધારે ગિલની સંપૂર્ણ કેપ્ટનશિપને સફળ કે નિષ્ફળ ગણવી યોગ્ય નહીં હોય.

આ પણ વાંચો : India vs Sri Lanka Test : ગાલે ટેસ્ટમાં હાઈ-વોલ્ટેજ ડ્રામા! મેદાન પર અચાનક એવું શું થયું કે દિગ્ગજો પણ કેએલ રાહુલ પર ભડક્યા?