Evergreen bollywood Songs : ગઈ કાલે 'ધૂન' હતી, આજે 'જિંદગી' છે!
- Evergreen bollywood Songs : જિંદગીના બદલાતા પડાવ અને સદાબહાર ગીતોનો અદભુત સંબંધ! આનંદ, માસૂમ અને ગોલમાલ જેવી ફિલ્મોના ક્લાસિક ગીતો ઉંમર વધવાની સાથે સાથે સધિયારો પણ આપે છે
- Evergreen bollywood Songs : જિંદગીના બદલાતા પડાવ અને સદાબહાર ગીતોનો અદભુત સંબંધ! આનંદ, માસૂમ અને ગોલમાલ જેવી ફિલ્મોના ક્લાસિક ગીતો ઉંમર વધવાની સાથે સાથે સધિયારો પણ આપે છે
- જિંદગીના બદલાતા પડાવ અને સદાબહાર ગીતોનો સધિયારો
Evergreen bollywood Songs : અસ્તિત્વના આ આધુનિક યુગમાં, આપણી જિંદગીમાં બે શક્તિઓ સતત કાર્યરત હોય છે — સંપર્ક અને સંબંધ. દેખીતી રીતે બંને સરખા લાગે, પણ બંને વચ્ચે આકાશ-પાતાળનો તફાવત છે.
સંપર્ક (Contact): સંપર્ક એ પાણીમાં પડેલા તેલના ટીપા જેવો છે; નજીક રહે છે, અડે છે, સાથે તરતો પણ રહે છે, છતાં ક્યારેય સાચે જ ભળી શકતો નથી. તે હંમેશાં પોતાની અલગ ઓળખ બચાવી રાખે છે. સંપર્કમાં રહેલા લોકો ઘણીવાર એક જ રસ્તે ચાલે છે, એક જ હવામાં શ્વાસ લે છે, છતાં અંદરથી અજાણ્યા જ રહે છે. તેઓ વચ્ચે માત્ર શબ્દોનો વેપાર થાય છે, લાગણીઓનો નહીં.
Advertisementસંબંધ (Connection): સંબંધ એ પાણીમાં ઓગળેલા દૂધના ટીપા જેવો છે. તે પોતાનું ‘હું’ વિસર્જિત કરી દે છે. ત્યાં કોઈ દેખાતી સીમા રહેતી નથી. સંબંધમાં માત્ર હાથ પકડવાનો વ્યવહાર નથી, પરંતુ આત્માને આત્મા સુધી પહોંચાડતો એક નિઃશબ્દ પુલ છે.
Advertisement
Evergreen bollywood Songs : : જ્યારે ગીતો 'મનોરંજન'(Entertainment)માંથી 'ઓક્સિજન' બની જાય છે...
આપણી ઉંમરનો એક સમય એવો હોય છે જ્યારે ગીતો આપણે જીવતા હોઈએ છીએ અને એક સમય એવો આવે છે જ્યારે એ જ ગીતો આપણને જીવાડતા હોય છે! ગીત તો એના એ જ છે, પણ જે બદલાયું છે એ છે આપણી પરિસ્થિતિ અને આપણી ઉંમર.
20 વર્ષની ઉંમરે જ્યારે આપણે "तुम न जाने किस जहाँ में खो गए" સાંભળીએ ત્યારે એ માત્ર એક વિરહનું ગીત લાગે. પરંતુ 40 કે 50 વર્ષની ઉંમરે જ્યારે આપણે ખરેખર કોઈ પ્રિયજનને ગુમાવ્યું હોય, ત્યારે એ જ ગીત સાંભળતા આંખના ખૂણા ભીના થઈ જાય છે.
ગીતો એ જિંદગીની ડાયરીના એવા પાના છે, જે બાળપણમાં આપણે ઉતાવળે ફેરવી નાખ્યા હતા, પણ મોટી ઉંમરે એ જ અક્ષરોમાં છુપાયેલો સાચો મર્મ સમજાય છે. ચાલો, જિંદગીના બદલાતા પડાવ સાથે જે ગીતોના અર્થ બદલાઈ ગયા, તેવા 1 સદાબહાર હિન્દી ગીતોની સફર કરીએ જે યુવાનીમાં 'ધૂન' માટે ગમતા હતા, પણ આજે તેના 'શબ્દો' માટે ગમે છે.
Evergreen bollywood Songs : સદાબહાર ગીતો: બદલાતી ઉંમર, બદલાતા અર્થ
| ક્રમ | ગીત (હિંદીમાં) અને ફિલ્મ | યુવાનીનો દ્રષ્ટિકોણ (ધૂન અને મનોરંજન) | પરિપક્વતાનો અહેસાસ (અર્થ અને સ્વીકાર) |
| 1 | आने वाला पल जाने वाला है... (गोलमाल) | માત્ર એક સરસ અને હળવું ગીત લાગતું. | આજે સમજાય છે કે હાથમાંથી સરકતો સમય પાછો નથી આવવાનો. જે પળ છે, તેને જીવી લેવી એ જ સાચી જિંદગી છે. |
| 2 | रुक जाना नहीं तू कहीं हार के... (इम्तिहान) | નાની ઉંમરે આ ગીત શાળા-કોલેજની પરીક્ષા માટે પ્રેરણાદાયી લાગતું. | આજે જ્યારે જિંદગીના અસલી સંઘર્ષો સામે આવે છે, ત્યારે આ ગીત હિંમત તૂટવા નથી દેતું. |
| 3 | कभी कभी मेरे दिल में ख्याल आता है... (कभी कभी) | એક અત્યંત રોમેન્ટિક અને પ્રેમથી ભરેલું ગીત લાગતું. | ઉંમરના આ પડાવે આ ગીત 'શું હોઈ શક્યું હોત' (What could have been) અને અધૂરી ઈચ્છાઓનો મીઠો અહેસાસ જગાડે છે. |
| 4 | तुझसे नाराज नहीं जिंदगी, हैरान हूँ मैं... (मासूम) | નાનપણમાં આમાં માત્ર સુંદર સૂર અને સંગીત સંભળાતું. | આજે એમાં જિંદગી પ્રત્યેની આપણી લાચારી, અજીબ કશ્મકશ અને અંતે એક સુંદર સ્વીકાર સંભળાય છે. |
| 5 | वो शाम कुछ अजीब थी, ये शाम भी अजीब है... (खामोशी) | ગુલઝાર સાહેબના શબ્દો માત્ર સાંભળવા ગમતા. | આજે પરિસ્થિતિ બદલાવાની સાથે અંદર જે ખાલીપો (Emptiness) અનુભવાય છે, તેને આ ગીત સચોટ રીતે રજૂ કરે છે. |
| 6 | मेरे नैना सावन भादो, फिर भी मेरा मन प्यासा... (महबूबा) | કિશોર કુમારના અવાજનો ક્લાસિક રાગ લાગતો. | આ ગીત આપણી અંદર રહેલી કાયમી અધૂરપને અવાજ આપે છે, જે ઉંમર વધવા સાથે વધુ સ્પષ્ટ અને ઘેરી થાય છે. |
| 7 | वो सुबह कभी तो आएगी... (फिर सुबह होगी) | એક સામાન્ય આશાવાદી ગીત તરીકે સાંભળતા. | જ્યારે જિંદગીમાં અંધકાર ઘેરો હોય, ત્યારે આ ગીત આપણને પકડી રાખે છે. એક ભરોસો આપે છે કે મુશ્કેલ સમય કાયમી નથી. |
| 8 | मैं जिंदगी का साथ निभाता चला गया... (हम दोनों) | "हर फिक्र को धुएँ में उड़ाता चला गया" માત્ર એક સ્ટાઇલિશ લાઇન લાગતી. | આજે આ લાઇન માત્ર ગીત નથી, પણ જિંદગીમાં ઘણું ખોયા પછી પણ હસતા મુખે આગળ વધવાની 'જીવનશૈલી' બની ગઈ છે. |
| 9 | दो लफ्जों की है दिल की कहानी... (द ग्रेट गैम्बलर) | ગોંડોલા બોટમાં ગવાયેલું એક સુંદર પ્રેમગીત માત્ર હતું. | એની લાઇન "या है मोहब्बत, या है इबादत" સમજાવે છે કે જિંદગીમાં સાચો સાથ એ જ છે જે ભક્તિ જેટલો પવિત્ર હોય. |
| 10 | दुनिया बनाने वाले, क्या तेरे मन में समाई... (तीसरी कसम) | યુવાનીમાં આપણે આ ગીત ભગવાનને માત્ર પ્રશ્ન પૂછવા કે નારાજગી વ્યક્ત કરવા સાંભળતા. | આજે જ્યારે જિંદગીના કોઈ વળાંકે એકલા પડીએ ત્યારે આ ગીત ઈશ્વર સાથેની આપણી સીધી, એકાંતની વાતચીત બની જાય છે. |
| 11 | सब कुछ सीखा हमने, न सीखी होशियारी... (अनाड़ी) | રાજ કપૂરની માસૂમિયત જોઈને મનોરંજન મેળવતા. | આ ગીતનો સાચો અર્થ ત્યારે સમજાય છે જ્યારે દુનિયાની લુચ્ચાઈઓ વચ્ચે આપણી પોતાની માસૂમિયત ક્યાંક ખોવાઈ જાય છે. |
| 12 | जिंदगी के सफर में गुजर जाते हैं जो मकाम... (आप की कसम) | રેડિયો પર વાગતું એક લોકપ્રિય ગીત હતું. | જ્યારે ૪૦-૫૦ની ઉંમરે સાંભળીએ ત્યારે "वो फिर नहीं आते..." લાઈન વીતેલા સમય અને ગુમાવેલા માણસોની સાચી કિંમત સમજાવે છે. |
| 13 | रुक जा ओ जाने वाली रुक जा... (कन्हैया) | એક વિરહ કે મનામણાનું ગીત લાગતું હતું. | જ્યારે સમય હાથમાંથી રેતીની જેમ સરકતો હોય ત્યારે એવું લાગે કે આપણે સમયને કહી રહ્યા છીએ — 'થોડી વાર થોભી જા, હજી જિંદગી જીવવી બાકી છે.' |
| 14 | सागर किनारे दिल ये पुकारे... (सागर) | આર. ડી. બર્મનનું એક અદભુત રોમેન્ટિક ગીત. | આજે સાંજની શાંતિમાં જ્યારે આ ગીત વાગે ત્યારે એ શબ્દોમાં રોમાન્સ નહીં, પણ એક પ્રકારનું ઠરેલપણું અને આત્મખોજ (Self-discovery) સંભળાય છે. |
| 15 | चिठ्ठी आई है आई है... (नाम) | પંકજ ઉધાસની ગાયકી અને પરદેશમાં રહેતા લોકોનું ગીત લાગતું. | જેઓ વતનથી દૂર છે અથવા જેમણે પોતાના વડીલોને ખોયા છે, તેમના માટે આ ગીત આખું ઘર બની જાય છે. ઉંમર વધતા મૂળિયાં પ્રત્યેનો પ્રેમ ગાઢ બને છે. |
| 16 | कहीं दूर जब दिन ढल जाए... (आनंद) | મુકેશજીના અવાજની એક સુંદર ઉદાસીનતા ગમતી. | સાંજ પડે અને જ્યારે આપણે વિચારોમાં ખોવાઈએ, ત્યારે આ ગીત સમજાવે છે કે જિંદગીના અંતે 'યાદો' એ જ આપણી સૌથી મોટી મૂડી છે. |
| 17 | मुसाफिर हूँ यारों, ना घर है ना ठिकाना... (परिचय) | પ્રવાસ દરમિયાન ગણગણવાનું એક મસ્ત ગીત હતું. | જિંદગીની દોડધામમાં જ્યારે થાકીએ, ત્યારે આ ગીત અહેસાસ કરાવે છે કે આપણે બધા અહીં મુસાફર છીએ અને 'ચાલતા રહેવું' એ જ આપણો સ્વભાવ છે. |
જિંદગીના કોઈ ને કોઈ વળાંકે આ ગીતો આપણી સંવેદનાઓનો અરીસો બની જાય છે. જ્યારે દુનિયાના "સંપર્કો" થકવી નાખે, ત્યારે સંગીત સાથેનો આપણો આ જૂનો "સંબંધ" જ આપણને ફરી બેઠા કરે છે. ગીતો એ જ છે... બસ, આપણે જિંદગી શીખી ગયા છીએ!
યાદોનું ભાથું અને જિંદગીનો અહેસાસ
જૂની હિન્દી ફિલ્મોના ગીતોની આ જ તો વિશેષતા રહી છે; એ માત્ર કાગળ પર લખાતા શબ્દો નહોતા, પણ હૃદયના ઊંડાણમાંથી નીતરેલી સંવેદનાઓ હતી. જ્યારે જિંદગીના આથમતા સૂરજે આપણે એકલા બેઠા હોઈએ, ત્યારે આ ગીતો આપણા ભૂતકાળ અને વર્તમાન વચ્ચેનો સેતુ બની જાય છે.
આવા સમયે મને ફિલ્મ 'આનંદ' (૧૯૭૧) નું ગુલઝાર સાહેબે લખેલું અને મુકેશજીના દર્દભર્યા અવાજે મઢેલું એક અદ્ભુત ગીત અચૂક યાદ આવે છે:
कहीं दूर जब दिन ढल जाए
साँझ की दुल्हन बदन चुराए, चुपके से आए
कहीं दूर जब दिन ढल जाए
साँझ की दुल्हन बदन चुराए, चुपके से आए
मेरे ख़यालों के आँगन में
कोई सपनों के दीप जलाए, दीप जलाए
कहीं दूर जब दिन ढल जाए
साँझ की दुल्हन बदन चुराए, चुपके से आए
જિંદગીમાં ભલે ગમે તેટલા 'સંપર્કો' તૂટે, પણ સંગીત અને સદાબહાર શબ્દો સાથેનો આપણો આ આત્મિક 'સંબંધ' ક્યારેય તૂટતો નથી. છેલ્લે તો એટલું જ કહી શકાય કે, ભલે જિંદગીએ આપણી પાસેથી ઘણું લીધું હોય, પણ જ્યાં સુધી આ ગીતો આપણી સાથે છે, ત્યાં સુધી હૃદયના કોઈ ખૂણે એક આશા સદાય જીવતી રહેશે. કારણ કે, આપણે પણ જિંદગી સાથે એક કરાર કર્યો છે:
"मैंने हँसने का वादा किया था कभी, इसीलिए अब मुस्कुराता हूँ मैं..."
આ પણ વાંચો : Aakhri Sawal : સંજય દત્તની ફિલ્મને 4 દિવસમાં મોટો ઝટકો! હવે લાવ્યા ‘1 પર 1 ફ્રી’ ઓફર