Project SANKALP : ગુજરાત સ્કીલ ડેવલપમેન્ટ મિશન (GSDM) હેઠળ NSQF, પ્રોજેક્ટ સંકલ્પ અને LIVE યોજના થકી 30000 + યુવાનો બન્યા ઇન્ડસ્ટ્રી-રેડી. ITI અભ્યાસક્રમો અને સ્ટાઈપેન્ડ વિશે જાણો.
Project SANKALP : કોઈપણ રાષ્ટ્ર કે રાજ્યના વિકાસનો પાયો તેની યુવા શક્તિ પર રહેલો છે. ભારત જ્યારે વિશ્વમાં સૌથી વધુ યુવા વસ્તી ધરાવતો દેશ છે, ત્યારે આ ડેમોગ્રાફિક ડિવિડન્ડનો યોગ્ય ઉપયોગ કરવો અનિવાર્ય બન્યો છે. આજના ઝડપથી બદલાતા ઔદ્યોગિક યુગમાં માત્ર પરંપરાગત ડિગ્રી પૂરતી નથી, પરંતુ ઉદ્યોગોની માંગ અનુસાર હાથવગી કુશળતા (Practical Skills) હોવી અત્યંત જરૂરી છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી(PM Narendra Modi)ના ‘સ્કિલ ઈન્ડિયા’ Skill India અને ‘વોકલ ફોર લોકલ’ના સંકલ્પને સાકાર કરવા ગુજરાત સરકારે યુવા કૌશલ્ય નિર્માણને પ્રાથમિકતા આપી છે. આ દીર્ઘદ્રષ્ટિપૂર્ણ અભિગમ અંતર્ગત શ્રમ, કૌશલ્ય વિકાસ અને રોજગાર વિભાગ દ્વારા શરૂ કરાયેલા વિવિધ અભિયાનો થકી ગુજરાતના યુવાનોને ‘ઇન્ડસ્ટ્રી-રેડી’ બનાવી ‘વિકસિત ગુજરાત 2047’ ની દિશામાં આગળ ધપાવવામાં આવી રહ્યા છે.
Project SANKALP : કૌશલ્યથી રોજગાર અને રોજગારથી આત્મનિર્ભરતા
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલ(CM Bhupendra Patel)ના માર્ગદર્શન હેઠળ અને શ્રમ, કૌશલ્ય વિકાસ તેમજ રોજગાર મંત્રી કુંવરજીભાઈ બાવળીયા(Kunwarjibhai Bavlia) તથા રાજ્ય મંત્રી કાંતિભાઈ અમૃતિયા(Kantibhai Amrutiya)ના નેતૃત્વમાં ગુજરાત સ્કીલ ડેવલપમેન્ટ મિશન (GSDM) દ્વારા અમલી વિવિધ યોજનાઓના ત્રિવેણી સંગમ થકી રાજ્યના 30 હજારથી વધુ યુવાનો કૌશલ્ય તાલીમ સાથે જોડાઈ ચૂક્યા છે.
આંકડાકીય પ્રગતિ એક નજરે:
NSQF ટૂંકાગાળાના અભ્યાસક્રમો: 18,112 ઉમેદવારો
પ્રોજેક્ટ સંકલ્પ (SANKALP): 7,152 ઉમેદવારો
LIVE યોજના:5,118 ઉમેદવારો
કુલ સહભાગિતા: 30,382 થી વધુ તાલીમાર્થીઓ
ત્રિવેણી સંગમ: યુવા કૌશલ્ય ઘડતર માટેનો ત્રિસ્તરીય અભિગમ
રાજ્ય સરકારે ઉદ્યોગો અને સ્થાનિક રોજગારીની જરૂરિયાતને ધ્યાનમાં રાખીને ત્રણ સ્તરે નક્કર આયોજન હાથ ધર્યું છે:
૧. NSQF ટૂંકાગાળાના અભ્યાસક્રમો (સર્વસમાવેશી તાલીમ)
રાજ્યની વિવિધ સરકારી ITI દ્વારા હેલ્થકેર, આઈ.ટી., એપરલ, બ્યુટી એન્ડ વેલનેસ, કેપિટલ ગુડ્સ અને એગ્રીકલ્ચર જેવા બહુવિધ ક્ષેત્રોમાં ૨ થી ૬ મહિનાના સર્ટિફિકેટ કોર્સ ચલાવવામાં આવે છે.
વિશેષતા: ધોરણ ૫, ૮, ૯ અને ૧૦ પાસથી લઈને સ્નાતક સુધીના તમામ યુવાનો પોતાની શૈક્ષણિક યોગ્યતા મુજબ પ્રવેશ મેળવી શકે છે.
પ્રમાણપત્ર: સફળતાપૂર્વક તાલીમ પૂર્ણ કરનાર ઉમેદવારોને GCVT (ગુજરાત કાઉન્સિલ ફોર વોકેશનલ ટ્રેનિંગ) દ્વારા પ્રમાણપત્ર આપવામાં આવે છે.
૨. ‘પ્રોજેક્ટ સંકલ્પ’ (વાસ્તવિક ઔદ્યોગિક પરિસરમાં પ્રાયોગિક તાલીમ)
યુવાનોને સીધા વાસ્તવિક ઔદ્યોગિક વાતાવરણ સાથે જોડવા માટે ‘પ્રોજેક્ટ સંકલ્પ’ અમલમાં મુકાયો છે.
વિશેષતા: સંબંધિત ઉદ્યોગોની જરૂરિયાત મુજબ ફેક્ટરી કે પ્લાન્ટ પરિસરમાં જ ૩ થી ૬ મહિનાની સંપૂર્ણ નિઃશુલ્ક તાલીમ અપાય છે.
લાભ: આધુનિક મશીનરી પર હેન્ડ્સ-ઓન કામ કરવાનો અનુભવ, સર્ટિફાઈડ ટ્રેનર્સ દ્વારા માર્ગદર્શન, સેક્ટર સ્કીલ કાઉન્સિલ દ્વારા મૂલ્યાંકન અને રાષ્ટ્રીય કક્ષાનું સર્ટિફિકેશન મળવાથી ઉમેદવારો માટે સીધા રોજગારની તકો ઊભી થાય છે.
૩. ‘LIVE’ યોજના (સ્થાનિક ઉદ્યોગો અને ક્લસ્ટર આધારિત કૌશલ્ય)
ક્લસ્ટર બેઝ્ડ લોકલ ઈન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ વોકેશનલ એજ્યુકેશન (LIVE) અંતર્ગત સરકારી ITI, સ્થાનિક GIDC અને ઇન્ડસ્ટ્રીઝ એસોસિએશનના સહયોગથી સ્થાનિક માંગ આધારિત તાલીમ અપાય છે.
અભ્યાસક્રમો: Food Packer, PCB Assembly Operator, Edible Oil Packaging Operation, Agricultural Equipments, Organic Farming, Checker Inline & Measurement અને Jigger Machine Operator જેવા રોજગારલક્ષી ટ્રેડ્સ.
આર્થિક પ્રોત્સાહન: તાલીમ દરમિયાન વિદ્યાર્થીઓને આર્થિક ટેકો મળી રહે તે હેતુથી DBT (ડાયરેક્ટ બેનિફિટ ટ્રાન્સફર) મારફતે લઘુત્તમ વેતનના ૫૦ ટકા સુધીનું સ્ટાઈપેન્ડ ચૂકવવામાં આવે છે.
‘કૌશલ્યથી રોજગાર અને રોજગારથી આત્મનિર્ભરતા’
ગુજરાત સરકારનો આ નવતર અભિગમ માત્ર તાલીમ આપવા પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ યુવાનોમાં કાર્યક્ષમતા અને આત્મવિશ્વાસ પેદા કરી તેમને આત્મનિર્ભર બનાવવાનો છે. ‘કૌશલ્યથી રોજગાર અને રોજગારથી આત્મનિર્ભરતા’ની આ યાત્રા રાજ્યના ઔદ્યોગિક વિકાસને નવી ઊંચાઈએ લઈ જઈ રહી છે. જ્યારે યુવાધન ઉદ્યોગોની નવીનતમ ટેકનોલોજી અને જરૂરિયાતો મુજબ તૈયાર થાય છે, ત્યારે સ્થાનિક ઉત્પાદન ક્ષમતા વધે છે અને રાજ્યનો આર્થિક વિકાસ વધુ વેગવાન બને છે.
આગામી સમયમાં આ યોજનાઓ ગુજરાતને ગ્લોબલ મેન્યુફેક્ચરિંગ અને સ્કીલ્ડ મેનપાવરનું વૈશ્વિક હબ બનાવવામાં નિર્ણાયક સાબિત થશે. રાજ્યના જે પણ યુવાનો પોતાના કૌશલ્યમાં વૃદ્ધિ કરી ઉજ્જવળ કારકિર્દી ઘડવા માંગતા હોય તેઓ ગુજરાત સ્કીલ ડેવલપમેન્ટ મિશનની અધિકૃત વેબસાઇટskills.gujarat.gov.in અથવા નજીકની સરકારી ITIનો સંપર્ક કરી આ કૌશલ્ય ક્રાંતિમાં જોડાઈ શકે છે.