Middle East Update : મધ્ય પૂર્વ (Middle East)માં ચાલી રહેલા તણાવ વચ્ચે ઈરાન (Iran)ના સર્વોચ્ચ નેતા મોજતબા ખામેની (Mojtaba Khamenei)ને લઈને મહત્વપૂર્ણ માહિતી સામે આવી છે. અમેરિકાના વિદેશ સચિવ (US Secretary of State) માર્કો રુબિયો (Marco Rubio)એ પુષ્ટિ કરી છે કે મોજતબા ખામેની જીવંત છે અને દેશના મહત્વપૂર્ણ વ્યૂહાત્મક નિર્ણયો (Strategic Decisions)માં સક્રિયપણે ભાગ લઈ રહ્યા છે. છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી તેમના સ્વાસ્થ્ય અને જીવનને લઈને અનેક અટકળો ચાલી રહી હતી, જેના કારણે આ નિવેદનને ખાસ મહત્વ આપવામાં આવી રહ્યું છે.

ફેબ્રુઆરીના હુમલા બાદ ઊભી થઈ હતી અનિશ્ચિતતા

ગત 28 ફેબ્રુઆરીએ અમેરિકા (United States) અને ઇઝરાયલ (Israel) દ્વારા ઈરાન પર કરવામાં આવેલા મોટા હુમલાએ સમગ્ર વિસ્તારમાં ભારે ખળભળાટ મચાવ્યો હતો. આ હુમલામાં ઈરાનના તત્કાલીન સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેની (Ayatollah Ali Khamenei)ના મોત થયાના અહેવાલો સામે આવ્યા હતા. હુમલામાં તેમના પરિવારના અનેક સભ્યો પણ માર્યા ગયા હતા અથવા ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા હતા. આ દરમિયાન અલી ખામેનીના પુત્ર અને ઉત્તરાધિકારી મોજતબા ખામેની પણ ગંભીર રીતે ઈજાગ્રસ્ત થયા હોવાનું જણાવાયું હતું. ખાસ કરીને તેમના પગમાં ગંભીર ઈજા (Leg Injury) થઈ હોવાનું વિવિધ અહેવાલોમાં દર્શાવવામાં આવ્યું હતું.

મૃત્યુની અફવાઓ કેમ ફેલાઈ?

હુમલા બાદ મોજતબા ખામેની લાંબા સમય સુધી જાહેરમાં જોવા મળ્યા નહોતા. તેમણે માત્ર એક લેખિત નિવેદન જારી કર્યું હતું, જેના કારણે તેમના મૃત્યુ અંગેની અટકળો અને અફવાઓએ જોર પકડ્યું હતું. અનેક આંતરરાષ્ટ્રીય અહેવાલોમાં એવો દાવો કરવામાં આવ્યો હતો કે તેઓ ગંભીર રીતે ઘાયલ છે અને જાહેર કાર્યક્રમોમાં હાજરી આપી શકતા નથી. જોકે હવે માર્કો રુબિયોએ અમેરિકી સેનેટ (US Senate)ની ફોરેન રિલેશન્સ કમિટી (Foreign Relations Committee) સમક્ષ જણાવ્યું છે કે અમેરિકાને એવા ઘણા સંકેતો મળ્યા છે કે મોજતબા ખામેની જીવંત છે અને ઈરાનના શાસન તથા સુરક્ષા સંબંધિત મહત્વપૂર્ણ નિર્ણયો લેવામાં સક્રિય ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે.

ઈરાન સાથે સોદા માટે અમેરિકા તૈયાર (Middle East Update)

માર્કો રુબિયોએ ઈરાન સાથે સંભવિત કરાર (Deal) અંગે પણ મહત્વપૂર્ણ નિવેદન આપ્યું હતું. તેમના જણાવ્યા મુજબ અમેરિકા હજુ પણ ઈરાન સાથે રાજદ્વારી સમજૂતી કરવા માટે તૈયાર છે. જોકે તેના માટે તેહરાન (Tehran)ને કેટલીક મહત્વપૂર્ણ શરતો સ્વીકારવી પડશે. આ શરતોમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz)ને ખુલ્લું રાખવું, ખાડી વિસ્તારમાં પસાર થતા વેપારી જહાજો (Commercial Ships) પર હુમલા બંધ કરવા, પરમાણુ કાર્યક્રમ (Nuclear Program) પર નિયંત્રણ લાવવું અને યુરેનિયમ સંવર્ધન (Uranium Enrichment) સંપૂર્ણપણે બંધ કરવાનો સમાવેશ થાય છે. અમેરિકા દ્વારા સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું છે કે આ શરતોનું પાલન કરવામાં આવશે તો જ આર્થિક પ્રતિબંધો (Economic Sanctions)માં રાહત આપવામાં આવશે.

ગલ્ફ વિસ્તારમાં ફરી વધ્યો તણાવ

આ દરમિયાન ગલ્ફ ક્ષેત્ર (Gulf Region)માં ફરી એકવાર તણાવ વધી ગયો છે. બુધવારે વહેલી સવારે ઈરાને કુવૈત (Kuwait), ઈરાક (Iraq), બહેરીન (Bahrain) અને એર્બિલ (Erbil) સ્થિત અમેરિકી લશ્કરી મથકો (US Military Bases) પર હુમલા કર્યા હોવાનું સામે આવ્યું છે. ઈસ્લામિક રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ કોર્પ્સ (IRGC)એ આ હુમલાઓની જવાબદારી સ્વીકારી છે. IRGCની એરોસ્પેસ ફોર્સ (Aerospace Force) દ્વારા જાહેર કરાયેલા નિવેદનમાં જણાવાયું છે કે કુવૈતમાં આવેલા અમેરિકી લશ્કરી ઠેકાણાઓ પર અત્યંત ચોકસાઈથી મિસાઈલ હુમલા (Missile Strikes) કરવામાં આવ્યા હતા. ઉલ્લેખનીય છે કે, ઈરાનનો દાવો છે કે આ કાર્યવાહી કેશમ ટાપુ (Qeshm Island) પર અમેરિકા દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલાના જવાબરૂપે કરવામાં આવી છે. આ ઘટનાએ ફરી એકવાર મધ્ય પૂર્વમાં સંઘર્ષ અને રાજકીય અનિશ્ચિતતાને વેગ આપ્યો છે.

આ પણ વાંચો : Trump vs Netanyahu : યુદ્ધવિરામ બાદ ટ્રમ્પનો નેતન્યાહૂ પર ગુસ્સો, ફોન પર કહ્યું 'તમે પાગલ થઈ ગયા છો!'