હોર્મુઝમાં 24 કલાકની અંદર ઓઈલ ટેન્કરો પર શ્રેણીબદ્ધ ડ્રોન એટેક
વૈશ્વિક ઉર્જા અને ઓઈલ ટ્રાન્સપોર્ટ માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ ગણાતા પર્શિયન ગલ્ફના સાંકડા દરિયાઈ માર્ગમાં યુદ્ધના ભણકારા વાગી રહ્યા છે (Strait of Hormuz Tanker Attack). યુકેની દરિયાઈ સુરક્ષા એજન્સી યુનાઈટેડ કિંગડમ મેરિટાઇમ ટ્રેડ ઓપરેશન્સ (UKMTO) દ્વારા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર સત્તાવાર માહિતી જાહેર કરવામાં આવી છે કે ૨૪ કલાકની અંદર હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં એક પછી એક બે કોમર્શિયલ ઓઈલ ટેન્કરો પર ઘાતકી એરસ્ટ્રાઈક કરવામાં આવી છે (UKMTO Marine Drone Incidents).
પ્રાથમિક અહેવાલો મુજબ, સિંગાપોર અને કતારના ધ્વજ ધરાવતા આ જહાજો જ્યારે ઓમાનના દરિયાકાંઠા નજીકથી પસાર થઈ રહ્યા હતા ત્યારે એક અજ્ઞાત માનવરહિત એરિયલ વ્હીકલ (UAV) અથવા મિસાઈલ આવીને જહાજની ડાબી બાજુએ ટકરાઈ હતી. આ હુમલાને કારણે એક ટેન્કરમાં ક્ષણિક આગ લાગી ગઈ હતી અને જહાજના માળખાને આંશિક નુકસાન પહોંચ્યું છે. જોકે રાહતની વાત એ છે કે આ અકસ્માતમાં કોઈ જાનહાનિ થઈ નથી અને જળમાર્ગ પર ઓઈલ લીકેજ જેવી પર્યાવરણીય કટોકટી ટળી ગઈ છે. નુકસાનગ્રસ્ત જહાજ હાલ પોતાના આગળના બંદર તરફ રવાના થઈ ગયું છે.
'અલ રેકય્યાત' જહાજને નિશાન બનાવાતા આંતરરાષ્ટ્રીય કાયદાના ઉલ્લંઘનનો દાવો
આ હુમલામાં સૌથી મોટો વળાંક ત્યારે આવ્યો જ્યારે કતારના વિદેશ મંત્રાલયના સત્તાવાર પ્રવક્તા માજેદ અલ-અંસારીએ તીવ્ર પ્રતિક્રિયા આપી હતી. તેમણે જણાવ્યું કે હોર્મુઝ જળમાર્ગમાં કતારના લિક્વિફાઇડ નેચરલ ગેસ (LNG) ટેન્કર 'અલ રેકય્યાત'ને નિશાન બનાવવું એ આંતરરાષ્ટ્રીય નેવિગેશન કાયદાઓ અને વૈશ્વિક ઉર્જા સુરક્ષા પર અસ્વીકાર્ય પ્રહાર છે (Qatar Al Rekayyat Tanker Strike). આ હુમલો આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદ્ર કાયદાનું ખુલ્લું ઉલ્લંઘન છે.
કતારે આ હુમલા માટે સીધા જ પડોશી દેશ ઈરાનને કાનૂની રીતે સંપૂર્ણ જવાબદાર ઠેરવ્યો છે. જોકે, ઈરાનના સરકારી ટેલિવિઝને આક્ષેપો નકારતા એવો બચાવ કર્યો હતો કે આ ગેસ ટેન્કર પર હુમલો વારંવાર આપવામાં આવેલી લશ્કરી ચેતવણીઓને અવગણવાને કારણે થયો હોઈ શકે છે, પરંતુ ઈરાને સત્તાવાર રીતે આ હુમલાની સીધી જવાબદારી પોતાના માથે લીધી નથી (Persian Gulf Energy Security Threat).
ઈરાનની લશ્કરી ચેતવણી અને અમેરિકી નૌસેના સાથે વધતો જતો સૈન્ય ગતિરોધ
આ હુમલાઓ એવા સમયે થઈ રહ્યા છે જ્યારે ઈરાને સત્તાવાર રીતે જાહેરાત કરી દીધી છે કે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી માત્ર તેના દ્વારા મંજૂર કરાયેલા નેવલ રૂટ્સ જ સુરક્ષિત ગણાશે. તાજેતરમાં જ ઈરાનની સંયુક્ત લશ્કરી કમાન્ડે ચેતવણી આપી હતી કે આ જલડમરુમધ્યમાંથી પસાર થતા તમામ ક્રૂડ ઓઈલ સપ્લાયર્સ અને ટેન્કરોએ માત્ર ઈરાનના નિર્ધારિત રૂટનો જ ઉપયોગ કરવો પડશે.
ઈરાની સેનાએ અમેરિકાને પણ લલકારતા કહ્યું છે કે જો યુએસ (US) મિલિટરી ફોર્સ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ કે પર્શિયન ગલ્ફના આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગમાં હસ્તક્ષેપ કરવાનો પ્રયાસ કરશે, તો તેમને ઈરાન તરફથી અત્યંત ઝડપી અને નિર્ણાયક નૌકા સૈન્ય જવાબી કાર્યવાહીનો સામનો કરવો પડશે (Iran US Maritime Security Crisis). આ આક્રમક વલણના કારણે દરિયાઈ વ્યાપાર કરતા અન્ય દેશો પર આર્થિક દબાણ સતત વધી રહ્યું છે.
યુએસ-ઈરાન 14-મુદ્દાના સીઝફાયર કરાર પર તોળાઈ રહેલું મોટું જોખમ
ગયા મહિને જ અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે વર્ષોથી ચાલી રહેલા સૈન્ય તણાવને સમાપ્ત કરવા માટે એક ઐતિહાસિક ૧૪-મુદ્દાના યુદ્ધવિરામ કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. જોકે આ કરાર મોટાભાગે અમલમાં રહ્યો છે, પરંતુ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી એક અઠવાડિયામાં ૨૦૦થી વધુ જહાજો પસાર થવા છતાં યુકેની દરિયાઈ એજન્સીએ ચેતવણી આપી છે કે દરિયામાં સુરક્ષા જોખમનું સ્તર હજુ પણ હાઈ-એલર્ટ પર છે (Global Oil Shipping Disruptions).
આ વૈશ્વિક તણાવ પાછળનું એક મુખ્ય કારણ ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા અયાતોલ્લાહ અલી ખામેનેઈનું અવસાન પણ માનવામાં આવે છે, જેઓ યુદ્ધની શરૂઆતમાં માર્યા ગયા હતા. તેમના અંતિમ સંસ્કાર બાદથી અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચેની રાજદ્વારી વાટાઘાટો સંપૂર્ણપણે ઠપ થઈ ગઈ છે. અંતિમ સંસ્કારમાં એકત્રિત થયેલી ઈરાની જનતાએ અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના મોતના નારા લગાવ્યા હતા, જેના કારણે બંને પરમાણુ સત્તાઓ વચ્ચેનો રાજકીય ગરમાવો ફરી ચરમસીમાએ પહોંચ્યો છે, જેની સીધી અસર આંતરરાષ્ટ્રીય શિપિંગ ઉદ્યોગ પર પડી રહી છે.
આ પણ વાંચો : Balochistan Terrorist Attack News : પાકિસ્તાનમાં મોટો આતંકી હુમલો, બે SHO સહિત 9 પોલીસકર્મીના મોત
