US Politics : ભારત સહિત સમગ્ર વિશ્વની નજર હાલમાં અમેરિકા (America) અને ઈરાન (Iran) વચ્ચેના તણાવ પર છે. આ દરમિયાન અમેરિકાની રાજનીતિમાં એક મહત્વપૂર્ણ ઘટના સામે આવી છે. યુએસ હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સ (US House of Representatives)એ એક એવો ઠરાવ (Resolution) પસાર કર્યો છે, જે ઈરાન યુદ્ધ (Iran War) સંબંધિત મુદ્દાઓમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ (Donald Trump)ની સત્તાઓને મર્યાદિત કરી શકે છે. રાજકીય વિશ્લેષકો આ નિર્ણયને ટ્રમ્પ અને તેમની ઈરાન નીતિ માટે મોટો રાજકીય ઝટકો ગણાવી રહ્યા છે.

ટ્રમ્પ વિરુદ્ધ ઠરાવને મળ્યો બહુમતીનો ટેકો

હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સમાં રજૂ કરાયેલા આ ઠરાવના પક્ષમાં 215 મત પડ્યા હતા, જ્યારે 208 સભ્યોએ તેનો વિરોધ કર્યો હતો. ખાસ વાત એ રહી કે ટ્રમ્પની પોતાની રિપબ્લિકન પાર્ટી (Republican Party)ના કેટલાક ધારાસભ્યોએ પણ પાર્ટી લાઇન તોડીને ઠરાવને સમર્થન આપ્યું હતું. રિપબ્લિકન ધારાસભ્યો થોમસ મેસી (Thomas Massie), બ્રાયન ફિટ્ઝપેટ્રિક (Brian Fitzpatrick), ટોમ બેરેટ (Tom Barrett) અને વોરેન ડેવિડસન (Warren Davidson) ડેમોક્રેટિક પાર્ટી (Democratic Party)ના સભ્યો સાથે ઉભા રહ્યા અને ઠરાવના સમર્થનમાં મતદાન કર્યું.

યુદ્ધથી જનતામાં વધી રહ્યો છે અસંતોષ

રિપબ્લિકન સાંસદ ટોમ બેરેટે જણાવ્યું હતું કે, તેમના મતવિસ્તારના લોકો યુદ્ધના કારણે વધતી મોંઘવારી (Inflation) અને આર્થિક મુશ્કેલીઓથી પરેશાન છે. બીજી તરફ થોમસ મેસીએ પણ કહ્યું હતું કે સામાન્ય અમેરિકન નાગરિકો પેટ્રોલ (Petrol), ડીઝલ (Diesel) અને ખાતર (Fertilizer)ના વધતા ભાવોથી નારાજ છે. તેમના મતે આ મતદાન માત્ર રાજકીય નિર્ણય નથી, પરંતુ તે દર્શાવે છે કે અમેરિકન જનતા અને કોંગ્રેસ (Congress) બંને લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા યુદ્ધોથી થાકી ગયા છે અને હવે નવા અભિગમની માંગ કરી રહ્યા છે.

ટ્રમ્પ પર વોર પાવર્સ એક્ટના ઉલ્લંઘનનો આરોપ (US Politics)

બ્રાયન ફિટ્ઝપેટ્રિકે જણાવ્યું હતું કે, અમેરિકામાં વોર પાવર્સ એક્ટ (War Powers Act) નામનો કાયદો છે. આ કાયદા અનુસાર, રાષ્ટ્રપતિએ કોઈ પણ મોટા લશ્કરી પગલા અથવા યુદ્ધ જેવી કાર્યવાહી પહેલાં કોંગ્રેસની મંજૂરી મેળવવી આવશ્યક છે. આ ઠરાવ ન્યૂયોર્કના ડેમોક્રેટિક કોંગ્રેસમેન ગ્રેગરી મીક્સ (Gregory Meeks) દ્વારા રજૂ કરવામાં આવ્યો હતો. મતદાન બાદ તેમણે જણાવ્યું હતું કે, તમામ ડેમોક્રેટિક સભ્યો અને કેટલાક રિપબ્લિકન સભ્યોનો ટેકો એ દર્શાવે છે કે કોંગ્રેસ પોતાની બંધારણીય જવાબદારી નિભાવવા માટે પ્રતિબદ્ધ છે.

સ્પીકર માઇક જોહ્ન્સનનો વિરોધ

જોકે હાઉસ સ્પીકર માઇક જોહ્ન્સન (Mike Johnson) આ પ્રસ્તાવના વિરોધમાં છે. તેમનું માનવું છે કે આ ઠરાવ ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર (Trump Administration)ના રાજદ્વારી પ્રયાસો અને શાંતિ વાટાઘાટોને નબળા પાડી શકે છે. માઇક જોહ્ન્સનના જણાવ્યા અનુસાર ઈરાનમાં અમેરિકાના તમામ મુખ્ય લશ્કરી ઉદ્દેશ્યો પૂર્ણ થઈ ચૂક્યા છે અને હવે ટ્રમ્પ શાંતિ કરાર (Peace Agreement) તરફ આગળ વધી રહ્યા છે.

ઈરાન કાર્યવાહી અંગે તપાસ શરૂ

આ સમગ્ર મામલો વધુ ગંભીર બન્યો છે કારણ કે પેન્ટાગોન ઇન્સ્પેક્ટર જનરલ (Pentagon Inspector General), યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ (US State Department) અને યુએસએઆઈડી (USAID) દ્વારા ઈરાન સંબંધિત લશ્કરી કાર્યવાહીની તપાસ શરૂ કરવામાં આવી છે. તપાસ એજન્સીઓનું માનવું છે કે 28 ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલી અમેરિકાની ઈરાન કાર્યવાહી હવે 60 દિવસની કાનૂની મર્યાદા વટાવી ચૂકી છે.

60 દિવસથી વધુ યુદ્ધ માટે કોંગ્રેસની મંજૂરી જરૂરી

અમેરિકન કાયદા અનુસાર, જો કોઈ વિદેશી લશ્કરી કાર્યવાહી 60 દિવસથી વધુ સમય સુધી ચાલે તો તેની સમીક્ષા કરવી અને કોંગ્રેસની મંજૂરી મેળવવી ફરજિયાત બને છે. વોર પાવર્સ એક્ટ મુજબ, કોંગ્રેસની મંજૂરી વિના રાષ્ટ્રપતિ લાંબા સમય સુધી લશ્કરી કાર્યવાહી ચાલુ રાખી શકતા નથી. આક્ષેપો અનુસાર ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્રે "ઓપરેશન એપિક ફ્યુરી" (Operation Epic Fury) માટે કોંગ્રેસની જરૂરી મંજૂરી મેળવી નહોતી, જેના કારણે હવે કાનૂની અને રાજકીય પ્રશ્નો ઊભા થયા છે.

હવે સેનેટમાં જશે પ્રસ્તાવ

હાઉસમાં પસાર થયેલો આ ઠરાવ હવે આગળની પ્રક્રિયા માટે સેનેટ (Senate) સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવશે. જોકે આ પ્રસ્તાવ સીધો કાયદો બનવાનો નથી અને તે રાષ્ટ્રપતિની સહી માટે પણ મોકલવામાં આવશે નહીં. તેમ છતાં, આ નિર્ણય ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર માટે એક મોટો રાજકીય સંદેશ માનવામાં આવી રહ્યો છે. કોંગ્રેસ, તપાસ એજન્સીઓ અને પોતાના પક્ષના કેટલાક નેતાઓ તરફથી ઉઠતા સવાલો ટ્રમ્પ પર વધારાનું દબાણ ઊભું કરી શકે છે. આગામી દિવસોમાં સેનેટની કાર્યવાહી અને તપાસના પરિણામો અમેરિકા-ઈરાન સંબંધો તથા અમેરિકન રાજકારણ માટે મહત્વપૂર્ણ સાબિત થઈ શકે છે.

આ પણ વાંચો : Trump vs Netanyahu : યુદ્ધવિરામ બાદ ટ્રમ્પનો નેતન્યાહૂ પર ગુસ્સો, ફોન પર કહ્યું 'તમે પાગલ થઈ ગયા છો!'