History of Gulab Jamun : જાણો ઈરાનની કઈ વાનગીમાંથી ઉતરી આવી છે ભારતની ફેવરિટ મીઠાઈ ગુલાબ જામુન

History of Gulab Jamun : ઈરાની વાનગી 'લુકમત અલ-કાદી' સાથેનું કનેક્શન

જાણીતા શેફ હરપાલ સિંહ સોઢીના જણાવ્યા અનુસાર, ગુલાબ જામુન વાસ્તવમાં ઈરાની વાનગી 'લુકમત અલ-કાદી' (Luqmat al-Qadi) પરથી પ્રેરિત છે. મધ્ય પૂર્વના દેશોમાં આ મીઠાઈ સદીઓથી લોકપ્રિય છે. લુકમત અલ-કાદીમાં મેંદાના નાના બોલ્સ બનાવી તેને તેલમાં તળવામાં આવે છે અને ત્યારબાદ તેને મધ અથવા ખાંડની ચાસણીમાં બોળવામાં આવે છે. તેનો સ્વાદ અને બનાવવાની રીત ઘણી અંશે ગુલાબ જામુનને મળતી આવે છે.

ભારતમાં કેવી રીતે થઈ એન્ટ્રી?

ઇતિહાસકારો માને છે કે મુઘલ શાસન (Mughal Era) દરમિયાન જ્યારે પર્શિયન સંસ્કૃતિનો ભારતમાં પ્રભાવ વધ્યો, ત્યારે ઘણી વિદેશી વાનગીઓએ ભારતીય રસોડામાં સ્થાન જમાવ્યું હતું. લુકમત અલ-કાદી પણ તે જ સમયે ભારત આવી હતી. ભારતીય રસોઈયાઓએ તેમાં સ્થાનિક જરૂરિયાત મુજબ ફેરફાર કર્યા અને લોટના બદલે ખોયા (Khoya/Mawa)નો ઉપયોગ શરૂ કર્યો, જેનાથી તે વધુ નરમ અને સ્વાદિષ્ટ બની.

નામ પાછળનું રસપ્રદ કારણ શું ?

'ગુલાબ જામુન' નામ બે અલગ શબ્દોના મિશ્રણથી બન્યું છે. 'ગુલાબ' શબ્દ ફારસી (Persian) ભાષાના 'ગુલ' (ફૂલ) અને 'આબ' (પાણી) પરથી આવ્યો છે, જેનો અર્થ થાય છે 'ગુલાબજળ'. પરંપરાગત રીતે તેની ચાસણીમાં ગુલાબજળ ઉમેરવામાં આવતું હતું. જ્યારે 'જામુન' નામ તેના આકાર અને રંગને કારણે પડ્યું છે, જે ભારતીય ફળ જામુન (Black Plum) જેવું દેખાય છે.

આજે ગુલાબ જામુન માત્ર ભારતમાં જ નહીં, પરંતુ બાંગ્લાદેશ, પાકિસ્તાન અને નેપાળમાં પણ એટલું જ લોકપ્રિય છે. સમય જતાં તેમાં અનેક વિવિધતા આવી, જેમ કે બંગાળી 'કાલા જામુન' કે દક્ષિણ ભારતની સુકા જામુન, પરંતુ તેનો ઈરાની વારસો આજે પણ તેના સ્વાદમાં જીવંત છે.

આ પણ વાંચો--- Mobile addiction: રાત્રે ઊંઘ નથી આવતી? રીલ્સ અને OTT ના વ્યસનને છોડવા માટે શાસ્ત્રનો આ 'મજબૂત સૂત્ર' અજમાવો