સેલિબ્રિટી ન્યુટ્રિશનિસ્ટ (Celebrity Nutritionist) શ્વેતા શાહે 40 વર્ષથી વધુ ઉંમરના લોકો માટે સવારની કેટલીક સરળ આદતો પર ભાર મૂક્યો છે. તેમના જણાવ્યા પ્રમાણે, દિવસની શરૂઆત યોગ્ય રીતે કરવામાં આવે તો ખાવા-પીવાની ટેવ, શારીરિક સક્રિયતા અને સમગ્ર રૂટિનને વધુ સારી રીતે જાળવી શકાય છે. જોકે દરેક વ્યક્તિની જરૂરિયાત અલગ હોય છે, તેથી કોઈપણ ખાસ ડાયટ અથવા રૂટિન અપનાવતા પહેલાં વ્યક્તિગત સ્વાસ્થ્ય સ્થિતિને ધ્યાનમાં લેવી જરૂરી છે.
સવારે પલાળેલી કાળી કિસમિસ અને વરિયાળી
સવારની શરૂઆત માટે શ્વેતા શાહે આખી રાત પલાળેલી કાળી કિસમિસ (Black Raisins) અને વરિયાળી (Fennel Seeds) લેવાની સલાહ આપી છે. આ માટે બંનેને રાત્રે પાણીમાં પલાળી રાખવામાં આવે છે અને સવારે ચાવીને ખાવાની વાત કરવામાં આવી છે. કિસમિસમાં કુદરતી રીતે કાર્બોહાઇડ્રેટ, ફાઇબર અને કેટલાક માઇક્રોન્યુટ્રિએન્ટ્સ હોય છે. બીજી તરફ વરિયાળીનો ઉપયોગ પરંપરાગત રીતે ભોજન બાદ પાચન માટે કરવામાં આવે છે. જોકે આ વસ્તુઓને કોઈ ચમત્કારી ઉપચાર તરીકે જોવાને બદલે સંતુલિત આહારના એક નાના ભાગ તરીકે જોવી જોઈએ. ખાસ કરીને ડાયાબિટીસ અથવા અન્ય સ્વાસ્થ્ય સમસ્યા ધરાવતા લોકો માટે કિસમિસ જેવી કુદરતી રીતે મીઠી વસ્તુનું પ્રમાણ વ્યક્તિગત જરૂરિયાત મુજબ રાખવું યોગ્ય છે.
![Best Breakfast After 40, Protein Rich Breakfast, Gujarat FIrst]()
દિવસની શરૂઆત પ્રોટીનવાળા નાસ્તાથી કરો
40 વર્ષની ઉંમર પછી મસલ્સ (Muscles)ને જાળવી રાખવું ખાસ મહત્વનું બને છે. આ માટે નિયમિત શારીરિક પ્રવૃત્તિની સાથે પૂરતું પ્રોટીન (Protein) લેવું પણ જરૂરી છે. ન્યુટ્રિશનિસ્ટના જણાવ્યા પ્રમાણે, દિવસના પ્રથમ ભોજન એટલે કે નાસ્તામાં પ્રોટીનનો સમાવેશ કરવો જોઈએ. માત્ર ચા-બિસ્કિટ અથવા ખૂબ જ ઓછા પોષક તત્વો ધરાવતા નાસ્તાથી દિવસની શરૂઆત કરવાને બદલે વધુ સંતુલિત વિકલ્પ પસંદ કરી શકાય. નાસ્તામાં દહીં, દૂધ, પનીર, ઈંડા, મૂંગ, ચણા, દાળ અથવા અન્ય પ્રોટીનથી ભરપૂર ખોરાકનો સમાવેશ વ્યક્તિની પસંદગી અને આહાર પદ્ધતિ પ્રમાણે કરી શકાય છે. પ્રોટીન શરીરમાં મસલ્સની જાળવણી અને રિપેર માટે મહત્વપૂર્ણ છે. ખાસ કરીને ઉંમર વધવાની સાથે મસલ્સનું પ્રમાણ ઘટવાની શક્યતા હોવાથી પૂરતું પ્રોટીન અને નિયમિત સ્ટ્રેન્થ એક્સરસાઇઝ (Strength Exercise) બંને ઉપયોગી બની શકે છે.
ઊંડા શ્વાસ સાથે સવારની શરૂઆત અને 15-20 મિનિટ ચાલવું
સવારની ત્રીજી આદત તરીકે ઊંડા શ્વાસ લેવાની કસરત (Breathing Exercise) અને સક્રિય રહેવાની સલાહ આપવામાં આવી છે. સવારે થોડો સમય શાંતિથી બેસીને ધીમા અને ઊંડા શ્વાસ લેવાથી વ્યક્તિને દિવસની શરૂઆત આરામથી કરવામાં મદદ મળી શકે છે. આ સાથે દરરોજ 15થી 20 મિનિટ ચાલવાની આદત પણ સારી શરૂઆત બની શકે છે. વોકિંગ (Walking) સરળ હોવાથી મોટાભાગના લોકો તેને પોતાની દિનચર્યામાં સામેલ કરી શકે છે. જો વ્યક્તિ લાંબા સમયથી કસરત કરતી ન હોય તો શરૂઆત ધીમે કરવી અને પોતાની ક્ષમતા પ્રમાણે સમય તથા ગતિ વધારવી યોગ્ય છે. નિયમિતતા અહીં સૌથી મહત્વપૂર્ણ છે. એક દિવસ લાંબી કસરત કરવા કરતાં દરરોજ થોડી શારીરિક પ્રવૃત્તિ કરવી વધુ વ્યવહારુ બની શકે છે.
![Morning Habits After 40, Gujarat First]()
40 પછી મેટાબોલિઝમમાં શું બદલાય છે?
ઉંમર વધવાની સાથે શરીરમાં કેટલાક સ્વાભાવિક ફેરફારો થાય છે. ઘણા લોકોમાં શારીરિક પ્રવૃત્તિ ઘટે છે, મસલ્સનું પ્રમાણ ઓછું થઈ શકે છે અને ઊર્જાની જરૂરિયાતમાં પણ ફેરફાર જોવા મળે છે. આ પરિબળોને કારણે વજન જાળવી રાખવું અગાઉની સરખામણીએ મુશ્કેલ લાગી શકે છે. આ સાથે હોર્મોનલ ફેરફારો પણ કેટલીક વ્યક્તિઓમાં ઊંઘ, મૂડ, ઊર્જા અને શરીરના વજન પર અસર કરી શકે છે. જોકે દરેક વ્યક્તિમાં આ ફેરફારો એકસરખા નથી હોતા. તેથી માત્ર ઉંમરને જવાબદાર માનવાને બદલે આહાર (Diet), કસરત (Exercise), ઊંઘ (Sleep), તણાવ અને દૈનિક રૂટિન જેવા તમામ પાસાં પર ધ્યાન આપવું વધુ યોગ્ય છે.
40 પછી કઈ વસ્તુઓથી અંતર રાખવું?
સારી સવારની આદતો જેટલી મહત્વપૂર્ણ છે, એટલું જ મહત્વપૂર્ણ છે કે દિવસ દરમિયાન કઈ વસ્તુઓનું પ્રમાણ ઘટાડવામાં આવે. જંક ફૂડ (Junk Food), વધુ પડતું તળેલું ખાવાનું, વધુ ખાંડ (Sugar) અને વધુ મીઠું (Salt) નિયમિત રીતે વધુ પ્રમાણમાં લેવાનું ટાળવું જોઈએ. આવા ખોરાકનું પ્રમાણ વધવાથી કુલ કેલરી વધી શકે છે અને લાંબા ગાળે વજન તથા અન્ય સ્વાસ્થ્ય જોખમો પર અસર થઈ શકે છે. આ ઉપરાંત સ્મોકિંગ (Smoking)થી દૂર રહેવું અને આલ્કોહોલ (Alcohol)નું સેવન ટાળવું અથવા ઘટાડવું પણ સ્વસ્થ જીવનશૈલી માટે મહત્વપૂર્ણ છે. શરીરને હાઇડ્રેટેડ (Hydrated) રાખવું પણ જરૂરી છે. દિવસ દરમિયાન પૂરતું પાણી પીવાની ટેવ વ્યક્તિની જરૂરિયાત, હવામાન અને શારીરિક પ્રવૃત્તિ પ્રમાણે રાખવી જોઈએ.
![Healthy Lifestyle After 40, Best Breakfast After 40, Gujarat First]()
માત્ર સવારની 3 આદતો પૂરતી નથી
અહીં એક વાત સમજવી જરૂરી છે કે માત્ર કિસમિસ-વરિયાળી ખાવાથી અથવા 15 મિનિટ ચાલવાથી 40 પછીની તમામ સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓથી બચી શકાય એવું નથી. સારા સ્વાસ્થ્ય માટે સમગ્ર જીવનશૈલી મહત્વપૂર્ણ છે. સંતુલિત આહાર (Balanced Diet), નિયમિત કસરત, પૂરતી ઊંઘ, તણાવનું સંચાલન અને સમયાંતરે જરૂરી હેલ્થ ચેકઅપ (Health Check-up) પર ધ્યાન આપવું જોઈએ. ખાસ કરીને જો સતત થાક, અચાનક વજન વધવું કે ઘટવું, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અથવા અન્ય અસામાન્ય લક્ષણો જોવા મળે તો નિષ્ણાતની સલાહ લેવી જરૂરી છે.
40 પછી ફિટ રહેવાનો સરળ મંત્ર
40 વર્ષની ઉંમર જીવનમાં કોઈ અંતિમ પડાવ નથી. આ તબક્કામાં શરીરની જરૂરિયાતોને સમજવામાં આવે અને રોજિંદી જીવનશૈલીમાં નાના પરંતુ સતત ફેરફારો કરવામાં આવે તો વ્યક્તિ લાંબા સમય સુધી સક્રિય અને સ્વસ્થ જીવન જીવી શકે છે. સવારની શરૂઆત પૌષ્ટિક ખોરાકથી કરવી, નાસ્તામાં પ્રોટીન ઉમેરવું, થોડો સમય શ્વાસની કસરત અને વોકિંગ માટે કાઢવો તથા જંક ફૂડ, વધુ ખાંડ-મીઠું, સ્મોકિંગ અને આલ્કોહોલથી અંતર રાખવું - આવી સરળ આદતો લાંબા ગાળે સારા સ્વાસ્થ્ય માટે ઉપયોગી બની શકે છે. સૌથી મહત્વની બાબત એ છે કે કોઈ એક વસ્તુને ‘ચમત્કારી ઉપાય’ માનવાને બદલે સમગ્ર જીવનશૈલીને સંતુલિત બનાવવાનો પ્રયાસ કરવો.
આ પણ વાંચો : Face Pack for Oily Skin : ઓઈલી ત્વચા અને વધારાના તેલથી છો પરેશાન? ટ્રાય કરો ચંદનથી બનેલા આ ઘરેલુ ઉપાયો
