માનવ શરીરનું નેચરલ સાયકલ
તબીબી નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે રાત્રિના સમયે માનવ શરીર ધીમે ધીમે રેસ્ટ મોડ (આરામની સ્થિતિ) માં જવા લાગે છે. આ કુદરતી પ્રક્રિયા દરમિયાન હૃદયના ધબકારા (Heart Rate), બ્લડ પ્રેશર અને શરીરની અન્ય આંતરિક પ્રવૃત્તિઓ સામાન્ય કરતાં ધીમી પડી જાય છે. આવી સ્થિતિમાં, જો કોઈ વ્યક્તિ મોડી રાત સુધી જાગવાની, ખોટા ખાનપાનની કે સતત માનસિક તણાવની આદત ધરાવે છે, તો શરીરનું આ કુદરતી સાયકલ સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ જાય છે.
સાંજ પછી વધતું Heart Attack Risk Habits નું જોખમ
જ્યારે શરીરની જૈવિક ઘડિયાળ (Circadian Rhythm) બગડે છે, ત્યારે તેની સીધી નકારાત્મક અસર બ્લડ સર્ક્યુલેશન પર પડે છે. લાંબા સમય સુધી આ આદતોને નજરઅંદાજ કરવાથી હાઈ બ્લડ પ્રેશર (High Blood Pressure Causes), ક્રોનિક હાર્ટ ડિસીઝ અને કાર્ડિયાક અરેસ્ટ જેવી ગંભીર બીમારીઓ ઘર કરી જાય છે.
ભારે ડિનર, કૅફીનનું સેવન
જો તમે રાત્રિના સમયે જરૂરિયાત કરતાં વધારે અથવા ભારે ભોજન લો છો, તો શરીરને તેને પચાવવા માટે કલાકો સુધી સખત મહેનત કરવી પડે છે. રાત્રે જ્યારે હૃદય અને પાચનતંત્રને આરામ મળવો જોઈએ, ત્યારે ઓઈલી અને હેવી ફૂડને કારણે પાચનતંત્ર સતત એક્ટિવ રહે છે. આ પ્રક્રિયા લોહીના પરિભ્રમણને અસર કરે છે અને હૃદય પર અતિરિક્ત દબાણ લાવે છે, જેથી મોડી રાત્રે ભારે ખોરાક ટાળવો જ હિતાવહ છે.
મોડી રાત્રે સ્નેકિંગની હૃદય પર થતી નકારાત્મક અસરો
ઘણા લોકોને ઓફિસથી આવ્યા પછી સાંજે કે રાત્રે ગરમ કોફી કે ચા પીવાની આદત હોય છે. પરંતુ કૅફીનનું વધુ પડતું પ્રમાણ તમારી ઊંઘની ગુણવત્તાને બગાડે છે. પૂરતી ઊંઘ ન મળવાને કારણે હૃદયના ધબકારા અનિયંત્રિત બને છે અને હૃદયને પૂરતો આરામ મળતો નથી. આ સિવાય, મોડી રાત્રે જંક ફૂડ કે પ્રોસેસ્ડ સ્નેક્સ ખાવાથી શરીરમાં કેલરી બર્ન થતી નથી, જે સીધું જ બેડ કોલેસ્ટ્રોલ અને બ્લડ શુગરનું સ્તર વધારે છે, જે ભવિષ્યમાં હાર્ટ બ્લોકેજનું કારણ બને છે.
ઓફિસનો માનસિક તણાવ
આજના ડિજિટલ યુગમાં કામ પૂરું થયા પછી પણ લોકો મગજમાંથી ઓફિસનું ટેન્શન મુક્ત કરી શકતા નથી. મોડી રાત સુધી લેપટોપ પર કામ કરવું, ઓફિસના ફોન કોલ્સ એટેન્ડ કરવા કે સતત ચિંતા કરવાથી શરીરમાં સ્ટ્રેસ હોર્મોન એટલે કે કોર્ટિસોલનું સ્તર ઝડપથી વધે છે . આ હોર્મોન બ્લડ પ્રેશરને હાઈ કરે છે, જે હૃદયની ધમનીઓને નુકસાન પહોંચાડે છે.
આલ્કોહોલની આદત અને બ્લડ પ્રેશર વધવાના મુખ્ય કારણો
કેટલાક લોકો રાત્રે રિલેક્સ થવા કે તણાવ ઓછો કરવા માટે આલ્કોહોલ (દારૂ) નું સેવન કરે છે, પરંતુ આ આદત હૃદયના સ્વાસ્થ્ય માટે સૌથી વધુ હાનિકારક છે . નિયમિત રીતે રાત્રે આલ્કોહોલ લેવાથી બ્લડ પ્રેશર કંટ્રોલ બહાર થઈ જાય છે, હૃદયની કુદરતી રિધમ (Arrhythmia) ડિસ્ટર્બ થાય છે અને ઊંઘની સાયકલ તૂટી જાય છે. તંદુરસ્ત હૃદય માટે સાંજ પછી હળવો ખોરાક લેવો, સમયસર સૂઈ જવું અને માનસિક શાંતિ જાળવવી અત્યંત આવશ્યક છે.
ડિસ્ક્લેમર: આ માહિતી સામાન્ય હેલ્થ રિપોર્ટ્સ અને એક્સપર્ટ્સના અભિપ્રાયો પર આધારિત છે. કોઈપણ આહાર કે લાઈફસ્ટાઈલના બદલાવ પૂર્વે હંમેશા લાયસન્સ ધરાવતા ક્વોલિફાઇડ ફેમિલી ડોક્ટર અથવા હૃદય રોગ નિષ્ણાત (Cardiologist) ની સત્તાવાર સલાહ લેવી અનિવાર્ય છે.આ માત્ર સામાન્ય સમજણ આપવા અંગે છે.
આ પણ વાંચો : Stress and premature gray hair: શું નાની ઉંમરે વાળ સફેદ થઈ રહ્યા છે? કદાચ તમે સ્ટ્રેસના શિકાર છો! જાણો સત્ય