15 વર્ષની ઉમરે છોડ્યું ઘર, 24 વર્ષે થયા શહીદ, જાણો Chandra Shekharએ નામ પાછળ Azad કેમ લગાવ્યું ?

• Chandra Shekhar Azadની આજે પુણ્યતિથિ પર જાણો રસપ્રદ કહાની
• ચંદ્રશેખર આઝાદ 15 વર્ષની ઉંમરે ઘર છોડ્યું હતું.
• તેમજ 24 વર્ષની ઉંમરે થયા શહીદ

Chandra Shekhar Azad : આજે ભારતની આઝાદી માટે લડનારા અગ્રણી સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓમાંના એક ચંદ્રશેખ આઝાદની પુણ્યતિથિ છે. આઝાદનું અવસાન 27 ફેબ્રુઆરી, 1931 ના રોજ માત્ર 24 વર્ષની ઉંમરે થયું હતું. ઘણીવાર ચંદ્રશેખર આઝાદનું પૂરું નામ, તેમણે પોતાના નામમાં આઝાદ કેમ ઉમેર્યું, તેઓ ક્યાં રહેતા હતા અને સ્વતંત્રતા ચળવળમાં તેમણે શું ભૂમિકા ભજવી તે અંગે પ્રશ્નો ઉભા થાય છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે ચંદ્રશેખર આઝાદનો જન્મ 1906માં અલીરાજપુરમાં થયો હતો. તેમનું પૂરું નામ ચંદ્રશેખર સીતારામ તિવારી હતું. ખૂબ જ ગરીબ પરિવારમાં જન્મેલા તેમણે 15 વર્ષની ઉંમરે ઘર છોડી દીધું હતું.

થોડો સમય મુંબઈમાં રહ્યા પછી, ચંદ્રશેખર બનારસ ગયા અને સંસ્કૃત શાળામાં પ્રવેશ મેળવ્યો. આ તે સમય હતો જ્યારે મહાત્મા ગાંધીના નેતૃત્વમાં અસહકાર ચળવળ પૂરજોશમાં ચાલી રહી હતી.

Chandra Shekhar Azadએ 15 વર્ષની ઉમરે છોડ્યું હતુ ઘર

આ સમય દરમિયાન, ચંદ્રશેખર કોંગ્રેસ દ્વારા રચાયેલા યુવા સંગઠનોમાં જોડાયા. તેમણે દારૂની દુકાનો પર ધરણા કર્યા અને અનેક વિરોધ પ્રદર્શનોમાં ભાગ લીધો. પોલીસે તેમની ધરપકડ કરી અને જાહેર વ્યવસ્થાને ખલેલ પહોંચાડવાનો આરોપ મૂક્યો. ચંદ્રશેખરને મેજિસ્ટ્રેટ સમક્ષ રજૂ કરવામાં આવ્યા, અને આ તે સમય હતો જ્યારે કંઈક એવું બન્યું જેના કારણે તેઓ ચંદ્રશેખર આઝાદ બન્યા.

ઇતિહાસકાર અપર્ણા વૈદિક Waiting for Swaraj: Inner Lives of Indian Revolutionaries(2021) માં લખે છે કે જ્યારે ન્યાયાધીશે ચંદ્રશેખરને તેમના નામ અને પરિવાર વિશે પૂછ્યું, ત્યારે તેમણે કહ્યું કે તેમનું નામ આઝાદ છે, તેમના પિતાનું નામ સ્વતંત્રતા છે અને તેમના ઘરનું સરનામું જેલની કોટડી છે. આનાથી ન્યાયાધીશ ગુસ્સે થયા, જેમણે ચંદ્રશેખરને 15 કોરડા મારવાનો આદેશ આપ્યો.

પોતાનું બ્રાહ્મણ નામ છોડીને બન્યા આઝાદ

ચંદ્રશેખરે રિહા થયા બાદ પોતાનું બ્રાહ્મણ નામ છોડી દીધું અને આઝાદનું બિરુદ અપનાવ્યું. તેમણે એવી પણ પ્રતિજ્ઞા લીધી કે તેઓ ક્યારેય અંગ્રેજો દ્વારા જીવતા પકડાશે નહીં. ફેબ્રુઆરી 1922માં જ્યારે ગાંધીજીએ અસહકાર ચળવળનો અંત લાવ્યો, ત્યારે આઝાદ વ્યથિત થઈ ગયા અને એક અલગ રસ્તો અપનાવ્યો.

NMML પેપર્સ અનુસાર, સ્વાતંત્ર્ય સેનાની મન્મથનાથ ગુપ્તા કહે છે, "આ એક એવો વળાંક હતો જ્યાં ચંદ્રશેખર આઝાદ અને મેં, અમારામાંથી ઘણા લોકોની જેમ, જીવનમાં એક નવો પરિવર્તન અનુભવ્યો. પહેલાં, અમે ગાંધીના કટ્ટર સમર્થક હતા, પરંતુ અચાનક અમે એક અલગ રસ્તો અપનાવ્યો અને ક્રાંતિકારી ચળવળના વમળમાં ફસાઈ ગયા."

HSRA એ સેન્ટ્રલ એસેમ્બલી પર બોમ્બમારો કર્યો

HSRA એ બીજું મોટું ક્રાંતિકારી પગલું ભર્યું. 1929 માં, ભગત સિંહ અને બટુકેશ્વર દત્તે દિલ્હીમાં સેન્ટ્રલ એસેમ્બલીમાં બોમ્બ વિસ્ફોટ કર્યો. આ પછી, બ્રિટિશ સરકારે સંગઠન સામે ઝુંબેશ શરૂ કરી અને તેના તમામ મુખ્ય વ્યક્તિઓની ધરપકડ કરી. 23 માર્ચ, 1931 ના રોજ સોન્ડર્સની હત્યા બદલ ભગત સિંહ, રાજગુરુ અને સુખદેવને ફાંસી આપવામાં આવી.

પોલીસથી ઘેરાયેલા, તેમણે પોતાને ગોળી મારી દીધી

તેમના સાથીઓ ગયા પછી પણ, ચંદ્રશેખર આઝાદે ભૂગર્ભમાં કામ કરવાનું ચાલુ રાખ્યું. તેમણે તેમના સાથી ભગત સિંહને જેલમાંથી મુક્ત કરવાની યોજના પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું. જોકે, 27 ફેબ્રુઆરી, 1931 ના રોજ, જ્યારે આઝાદ અલ્હાબાદના આલ્ફ્રેડ પાર્કમાં સાથી ક્રાંતિકારી સુખદેવ રાજને મળવા જઈ રહ્યા હતા, ત્યારે પોલીસે તેમનું સ્થાન શોધી કાઢ્યું અને તેમને ઘેરી લીધા.

આઝાદે પોલીસ સામે લડત આપી પરંતુ ગંભીર રીતે ઈજાગ્રસ્ત થયા. જીવતા પકડાશે નહીં તેવો નિર્ધાર રાખતા, તેમણે માથામાં ગોળી મારી દીધી. જોકે, કેટલાક માને છે કે તેઓ ઈજાઓને કારણે મૃત્યુ પામ્યા. જે પાર્કમાં તેમનું મૃત્યુ થયું તેનું નામ આઝાદના નામ પરથી રાખવામાં આવ્યું છે.

આ પણ વાંચો : JNUના વિદ્યાર્થીઓનો વધુ એક હોબાળો, વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન પોલીસ પર કર્યો પથ્થરમારો