સંયુક્ત રાષ્ટ્ર અને WMO નું વૈશ્વિક એલર્ટ
સંયુક્ત રાષ્ટ્રના મહાસચિવ એન્ટોનિયો ગુટેરેસે ગંભીર ચેતવણી ઉચ્ચારી છે કે અલ નીનો આપણી આંખો સામે ભયાનક રૂપ ધારણ કરી રહ્યો છે. વધતા જતા વૈશ્વિક તાપમાનના લીધે પૃથ્વી અત્યંત અસામાન્ય હવામાનના જોખમી ક્ષેત્રમાં પ્રવેશી ચૂકી છે. બીજી તરફ WMO ના મહાસચિવ સેલેસ્ટે સાઉલોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ પરિવર્તન વૈશ્વિક જનજીવન અને અર્થવ્યવસ્થા માટે ભારે નુકસાનકારક સાબિત થશે.
Advertisement ![Navratri Banner]()
આ કુદરતી ઘટના દર 2 થી 7 વર્ષના ગાળે સામાન્ય રીતે બનતી હોય છે, પરંતુ માનવસર્જિત ગ્લોબલ વોર્મિંગ અને ક્લાઇમેટ ચેન્જના સંયુક્ત પ્રભાવે તેને સામાન્ય કરતાં અનેક ગણી વધુ વિધ્વંસક બનાવી દીધી છે.
સમુદ્રના તાપમાનમાં 2.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસનો ઉછાળો
અલ નીનોના મુખ્ય કેન્દ્ર ગણાતા મધ્ય-પૂર્વીય વિષુવવૃત્તીય પ્રશાંત ક્ષેત્રમાં દરિયાની સપાટીનું તાપમાન ખૂબ ઝડપથી વધી રહ્યું છે. હવામાન વિભાગના સત્તાવાર ડેટા મુજબ સ્થિતિ ચિંતાજનક બની છે.
તાપમાનમાં થયેલા ફેરફારોની આંકડાકીય વિગતો:
મે થી જુલાઈનો ગાળો: નીનો 3.4 ઇન્ડેક્સ સામાન્ય કરતાં 1.5 ડિગ્રી સેલ્સિયસ ઊંચો રહ્યો હતો.
જુલાઈ અને ઓગસ્ટનો ઉછાળો: જુલાઈમાં આ તાપમાન 2.0 ડિગ્રી અને ઓગસ્ટના મધ્ય સુધીમાં સામાન્ય કરતાં 2.6 ડિગ્રી સેલ્સિયસ વધારે નોંધાયું છે.
સમુદ્રના પેટાળની ગરમી: સૌથી ચિંતાજનક બાબત એ છે કે સમુદ્રની સપાટી નીચેનું તાપમાન સામાન્ય સરેરાશ કરતાં ઘણું ઊંચું નોંધાયું છે, જે દર્શાવે છે કે આ સિસ્ટમ લાંબા સમય સુધી સક્રિય રહેશે.
ફેબ્રુઆરી 2027 સુધી રહેશે અલ નીનોની અસર
WMO ના હવામાન વૈજ્ઞાનિકોનું અનુમાન છે કે આ અલ નીનો ફેબ્રુઆરી 2027 સુધી યથાવત રહેવાની સંભાવના લગભગ 100 ટકા છે. વર્ષ 2026 ના અંત સુધીમાં આ સિસ્ટમ તેની ચરમસીમાએ પહોંચશે.
સપ્ટેમ્બરથી નવેમ્બર 2026 દરમિયાન વિશ્વના મોટાભાગના જમીની વિસ્તારોમાં સરેરાશ કરતાં ઘણું ઊંચું તાપમાન રહેવાનો અંદાજ છે. આ અસામાન્ય ગરમીને કારણે વરસાદી ચક્ર સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ જશે. પરિણામે કેટલાક દેશોમાં પીવાના પાણીની તંગી અને ભયંકર દુષ્કાળ પડશે, જ્યારે અન્ય ભૌગોલિક વિસ્તારોમાં વાદળ ફાટવા અને વિનાશકારી પૂર જેવી આપત્તિઓ સર્જાશે.
પોઝિટિવ IOD અને ભારતીય ચોમાસા સહિત વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર તેની અસરો
આ ગાળા દરમિયાન હિંદ મહાસાગર દ્વિધ્રુવ (Indian Ocean Dipole - IOD) પોઝિટિવ તબક્કામાં જવાની પ્રબળ સંભાવના છે. આ પરિસ્થિતિ પ્રાદેશિક મોસમી પવનો અને દરિયાઈ જીવસૃષ્ટિને સીધી રીતે પ્રભાવિત કરશે.
કૃષિ ઉત્પાદન ઘટવાથી વૈશ્વિક સ્તરે ખાદ્યાન્ન સંકટ અને મોંઘવારી વધવાનો મોટો ખતરો તોળાઈ રહ્યો છે. સંયુક્ત રાષ્ટ્ર અને WMO એ તમામ દેશોની સરકારો અને ડિઝાસ્ટર મેનેજમેન્ટ એજન્સીઓને અપીલ કરી છે કે જાનમાલનું નુકસાન ઘટાડવા માટે આગોતરા પગલાં ભરવાનો આ જ યોગ્ય સમય છે.
આ પણ વાંચો : Weather Forecast India : સપ્ટેમ્બરમાં ફરી રૌદ્ર રૂપ બતાવશે ચોમાસું! દિલ્હી, UP સહિત આ રાજ્યોમાં ભયંકર વરસાદનું એલર્ટ
