હેકરે 1TB ડેટા ચોર્યાનો કર્યો દાવો

વિવિધ મીડિયા રિપોર્ટ્સ મુજબ એક હેકરે દાવો કર્યો છે કે તેણે બેંક ઓફ બરોડાની સિસ્ટમમાં ઘૂસીને આશરે 1TB ડેટા ચોરી લીધો છે. તેના જણાવ્યા મુજબ આ ડેટામાં ગ્રાહકો અને બેંક સાથે જોડાયેલી ઘણી મહત્વપૂર્ણ માહિતી સામેલ છે. દાવા પ્રમાણે લીક થયેલા ડેટામાં ગ્રાહકોના એકાઉન્ટની વિગતો (Account Details), નામ, મોબાઇલ નંબર, આધાર નંબર (Aadhaar Number) તેમજ લોન (Loan) સંબંધિત માહિતીનો પણ સમાવેશ થાય છે. જોકે અત્યાર સુધી આ તમામ દાવાઓની સ્વતંત્ર રીતે પુષ્ટિ થઈ નથી અને સાયબર નિષ્ણાતો (Cyber Experts) સમગ્ર મામલાની તપાસ કરી રહ્યા છે.

Bank of Baroda એ શું સ્પષ્ટતા કરી?

ડેટા લીકના દાવા બાદ બેંક ઓફ બરોડાએ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર સત્તાવાર નિવેદન જાહેર કર્યું. બેંકે જણાવ્યું કે એક કર્મચારીના ઈ-મેલ એકાઉન્ટ (Email Account) સાથે જોડાયેલી સુરક્ષા ઘટના સામે આવી હતી, જેના કારણે મર્યાદિત ડેટા સુધી અનધિકૃત પહોંચ (Unauthorized Access) મળ્યાની માહિતી મળી હતી. બેંકના જણાવ્યા મુજબ ઘટનાની જાણ થતાં જ તાત્કાલિક જરૂરી સુરક્ષા પગલાં લેવામાં આવ્યા હતા. સંબંધિત એકાઉન્ટને સુરક્ષિત બનાવવામાં આવ્યું, સમગ્ર ઘટનાની તપાસ શરૂ કરવામાં આવી અને સુરક્ષા વ્યવસ્થા વધુ મજબૂત બનાવાઈ.

બેંકે ભારપૂર્વક જણાવ્યું કે તેની કોર બેંકિંગ સિસ્ટમ (Core Banking System) સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત છે. ગ્રાહકોના ખાતામાં રહેલા નાણાં સુરક્ષિત છે અને તમામ બેંકિંગ સેવાઓ પહેલાની જેમ સામાન્ય રીતે ચાલુ છે.

કયા પ્રકારનો ડેટા લીક થયો હોવાનો દાવો?

બેંક ઓફ બરોડાના કથિત 1 TB ડેટા લીક પ્રકરણમાં હેકર્સ દ્વારા એવો દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ચોરાયેલી ફાઇલોમાં બેંકિંગ સેવાઓને લગતી અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સંવેદનશીલ વિગતો સામેલ છે. જોકે, બેંક સત્તાવાળાઓ દ્વારા આમાંથી કોઈ પણ વિગતની હજુ સુધી સત્તાવાર પુષ્ટિ કરવામાં આવી નથી. દાવો કરવામાં આવી રહેલા આ ડેટામાં ગ્રાહકોના સેવિંગ્સ અને કરંટ એકાઉન્ટના રેકોર્ડ્સ, નેટ બેંકિંગ યુઝર્સની પ્રોફાઇલ, લોન સંબંધિત દસ્તાવેજો તેમજ એનઆરઆઈ અને કોર્પોરેટ બેંકિંગ સાથે જોડાયેલી જાણકારી હોવાનું કહેવાય છે.

આ ઉપરાંત, બેંકના આંતરિક દસ્તાવેજો, ગ્રાહક સંભાળ વિભાગના રેકોર્ડ્સ અને વિવિધ શાખાઓ તથા ATM સંબંધિત ટેકનિકલ માહિતી પણ આમાં સામેલ હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. હાલમાં બેંક દ્વારા આ અંગે ફોરેન્સિક તપાસ હાથ ધરવામાં આવી છે, જેથી આ તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ જ હેકર્સના આ દાવાઓમાં કેટલી સત્યતા છે તેનું ચિત્ર સ્પષ્ટ થશે.

ડાર્ક વેબ પર ડેટા ઉપલબ્ધ હોવાનો દાવો

સાયબર સુરક્ષા પર નજર રાખતી વેબસાઇટ ransomware.liveએ આ કથિત ડેટા લીક અંગે માહિતી જાહેર કરી હતી. અહેવાલ મુજબ આ ઘટના 25 જુલાઈના રોજ પ્રકાશમાં આવી હતી. સાયબર સુરક્ષા નિષ્ણાત શ્રીકાંત લક્ષ્મણન (Srikanth Lakshmanan)એ સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર કેટલાક કથિત દસ્તાવેજોની લિંક શેર કરી હતી. તેમના જણાવ્યા અનુસાર આ દસ્તાવેજોમાં બેંક સાથે જોડાયેલા આંતરિક રેકોર્ડ જોવા મળતા હોવાનું જણાય છે. તેમણે આ ઘટનાને ગંભીર સાયબર સુરક્ષા (Cyber Security) પડકાર ગણાવ્યો છે. જોકે શેર કરાયેલા તમામ દસ્તાવેજોની સત્તાવાર પ્રમાણિકતા (Authenticity) હજુ તપાસ હેઠળ છે.

કયા હેકર ગ્રુપ પર શંકા?

હાલ સુધી કોઈપણ હેકર ગ્રુપ (Hacker Group)એ આ સાયબર હુમલાની સત્તાવાર જવાબદારી સ્વીકારી નથી. જોકે કેટલાક સાયબર નિષ્ણાતોએ નવા TripleX નામના હેકિંગ ગ્રુપ પર શંકા વ્યક્ત કરી છે. અહેવાલો અનુસાર આ જ ગ્રુપે અગાઉ ઈન્ડોનેશિયાની એક મોટી બેંક પર સાયબર હુમલો કરીને મોટી માત્રામાં ડેટા ચોરી કરવાનો દાવો કર્યો હતો. જોકે બેંક ઓફ બરોડાના કેસમાં તપાસ એજન્સીઓનો અંતિમ અહેવાલ આવ્યા બાદ જ સમગ્ર મામલાની સાચી હકીકત સામે આવશે.

બેંકિંગ સેક્ટર માટે ચેતવણી સમાન ઘટના

બેંક ઓફ બરોડા સાથે જોડાયેલો આ કથિત ડેટા લીક (Data Leak)નો મામલો દેશમાં ઝડપથી વધી રહેલા સાયબર ખતરા (Cyber Threat) તરફ ઈશારો કરે છે. ડિજિટલ બેંકિંગ (Digital Banking)નો વ્યાપ વધતાં ગ્રાહકોના ડેટાની સુરક્ષા બેંકો માટે સૌથી મોટો પડકાર બની રહી છે. ભારતીય બેંકો સતત પોતાની સાયબર સુરક્ષા વ્યવસ્થા (Cyber Security Infrastructure) મજબૂત બનાવવા માટે નવી ટેકનોલોજી અપનાવી રહી છે. સાથે જ ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) પણ સમયાંતરે તમામ બેંકોને સુરક્ષા ધોરણો વધુ કડક બનાવવા માટે માર્ગદર્શિકા જારી કરતી રહે છે.

અગાઉ પણ સામે આવ્યા હતા આવા દાવા

આ પહેલીવાર નથી જ્યારે બેંકિંગ ડેટા સુરક્ષાને લઈને પ્રશ્નો ઊભા થયા હોય. વર્ષ 2025 દરમિયાન પણ એક સાયબર સુરક્ષા કંપનીએ ખુલ્લા ક્લાઉડ ડેટાબેઝ (Cloud Database) માં બેંકિંગ રેકોર્ડ મળી આવ્યા હોવાનો દાવો કર્યો હતો. તે સમયે પણ કેટલાક રેકોર્ડ બેંક ઓફ બરોડા સાથે સંબંધિત હોવાનું કહેવામાં આવ્યું હતું. જોકે બાદમાં સ્પષ્ટ કરવામાં આવ્યું હતું કે તે મામલો બેંકની મુખ્ય સિસ્ટમ નહીં પરંતુ થર્ડ પાર્ટી સિસ્ટમ (Third Party System) સાથે જોડાયેલો હતો.

ગ્રાહકોએ ગભરાવાની જરૂર નથી

હાલની ઘટનાને લઈને બેંક ઓફ બરોડાએ ગ્રાહકોને ગભરાશો નહીં તેવી અપીલ કરી છે. બેંકનું કહેવું છે કે સમગ્ર મામલાની તપાસ ચાલુ છે, સુરક્ષા વ્યવસ્થા સંપૂર્ણ સક્રિય છે અને ગ્રાહકોના નાણાં તેમજ મુખ્ય બેંકિંગ સેવાઓ સુરક્ષિત છે. તપાસ પૂર્ણ થયા બાદ જ ડેટા લીકના દાવામાં કેટલું સત્ય છે તે સ્પષ્ટ થશે. ત્યાં સુધી ગ્રાહકોએ સાવચેત રહેવું, શંકાસ્પદ ઈ-મેલ અથવા લિંકથી દૂર રહેવું અને પોતાની બેંકિંગ માહિતી કોઈ અજાણી વ્યક્તિ સાથે શેર ન કરવી એ જ સૌથી સુરક્ષિત પગલું ગણાય.

આ પણ વાંચો : Siddharth Saxena : જ્યાં લોકો AIથી નોકરી ગુમાવવાનો ડર રાખે છે, ત્યાં આ યુવકે એક જ દિવસમાં AIથી કમાવ્યા ₹77 કરોડ