International Yoga Day 2026: આજે યોગ માત્ર એક વ્યાયામ નથી, પરંતુ વિશ્વભરના કરોડો લોકો માટે જીવનશૈલીનો એક અભિન્ન હિસ્સો બની ગયો છે. 21 જૂન,2026 ના રોજ ભારત સહિત સમગ્ર વિશ્વ ‘આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ’ની 12 મી વર્ષગાંઠની ભવ્ય ઉજવણી કરવા માટે તૈયાર છે. આ વર્ષની ઉજવણીનું કેન્દ્રબિંદુ કોલકાતાનું રેડ રોડ રહેશે, જ્યાં વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીની ઉપસ્થિતિમાં લાખો લોકો એકસાથે યોગાસન કરશે.
યોગ શબ્દનું મહત્વનું
"યોગ" શબ્દ સંસ્કૃતના "યુજ" મૂળમાંથી આવ્યો છે, જેનો અર્થ થાય છે 'જોડાણ'. 21 જૂન 2026 ના રોજ આપણે જ્યારે 12 મા આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસની ઉજવણી કરી રહ્યા છીએ, ત્યારે યોગના મૂળભૂત ઉદ્દેશ્ય – મન, શરીર અને આત્માના સંતુલનને સમજવું અત્યંત જરૂરી છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ (International Yoga Day 2026) ની શરૂઆત કેવી રીતે થઈ?
યોગને એક દિવસ સમર્પિત કરવાનો વિચાર સૌપ્રથમ પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ 27 સપ્ટેમ્બર, 2014 ના રોજ સંયુક્ત રાષ્ટ્ર મહાસભામાં તેમના સંબોધન દરમિયાન પ્રસ્તાવિત કર્યો હતો. તેમણે યોગને "ભારતની પ્રાચીન પરંપરાની અમૂલ્ય ભેટ" ગણાવતા, પીએમ મોદીએ મન અને શરીર, વિચાર અને ક્રિયા, અને મનુષ્ય અને પ્રકૃતિ વચ્ચે સુમેળ બનાવવાની તેની ક્ષમતા પર પ્રકાશ પાડ્યો.
આ પ્રસ્તાવને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ભારે સમર્થન મળ્યું અને માત્ર 90 દિવસના ગાળામાં 177 દેશોના સમર્થન સાથે 21 જૂનને આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ તરીકે જાહેર કરવામાં આવ્યો, જે યુએનના ઇતિહાસમાં એક અભૂતપૂર્વ ઘટના હતી.
પ્રથમ આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ
21 જૂન, 2015 ના રોજ નવી દિલ્હીના રાજપથ ખાતે પ્રથમ આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ ઉજવવામાં આવ્યો હતો. આ કાર્યક્રમમાં 84 દેશોના 35,985 સહભાગીઓ અને પ્રતિનિધિઓએ ભાગ લીધો હતો, જેનાથી બે ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ બન્યા હતા. જેમાં વિશ્વનો સૌથી મોટો યોગ વર્ગ તેમજ એક જ યોગ સત્રમાં ભાગ લેનારા મોટાભાગના રાષ્ટ્રીયતા હતા.
શા માટે 21 જૂન?
21 જૂનની પસંદગી પાછળ વૈજ્ઞાનિક અને આધ્યાત્મિક બંને કારણો રહેલા છે. ઉત્તર ગોળાર્ધમાં આ વર્ષનો સૌથી લાંબો દિવસ છે, જે ઉર્જા અને સંતુલનનું પ્રતીક છે. ભારતીય પરંપરા મુજબ, આ સમયગાળો 'દક્ષિણાયન'ની શરૂઆત દર્શાવે છે અને ભગવાન શિવ એટલે કે 'આદિયોગી'એ આ સમયે જ યોગનું જ્ઞાન આપવાનું શરૂ કર્યું હતું. આ વર્ષની થીમ "સ્વસ્થ વૃદ્ધત્વ માટે યોગ" રાખવામાં આવી છે, જે સ્પષ્ટ કરે છે કે યોગ યુવાવસ્થાથી લઈને વૃદ્ધાવસ્થા સુધીની દરેક ઉંમરના વ્યક્તિ માટે સ્વાસ્થ્યનું કવચ છે.
આ પણ વાંચો: International Yoga Day 2026: આયુષ મંત્રાલયે બનાવ્યો મેગા પ્લાન, આ વખતે પીએમ મોદી ક્યાં કરશે યોગ?