શું છે આખો મામલો?
આ કેસની શરૂઆત વર્ષ 2007માં થઈ હતી. લખીમપુર ખીરીના સદર કોતવાલી વિસ્તાર (કપૂરથલા)માં રહેતા મુદિત અગ્રવાલની પત્ની રાની અગ્રવાલે દિવાળીની રાત્રે ફાંસી લગાવીને આત્મહત્યા કરી લીધી હતી. રાનીના પરિવારજનોએ સાસરિયાઓ પર દહેજ માટે ત્રાસ આપીને હત્યા કરવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો, જેના આધારે પોલીસે ગુનો નોંધીને પતિ સહિત સાસરિયાઓને જેલમાં ધકેલી દીધા હતા. જ્યારે રાનીના મૃતદેહનું પોસ્ટમોર્ટમ કરવામાં આવ્યું, ત્યારે તેના શરીર પરથી કેટલાક કિંમતી ઘરેણાં ઉતારવામાં આવ્યા હતા. આ દાગીનામાં સોનાની નોઝ પિન (નાકની ચૂંક), ગળાની ચેઇન, લોકેટ, સોનાની વીંટી અને બંગડીઓનો સમાવેશ થતો હતો. કાયદાકીય પ્રક્રિયા મુજબ, પોલીસે આ દાગીના જપ્ત કરીને સદર કોતવાલીના 'માલખાના' (પોલીસ સ્ટેશનનો એવો રૂમ જ્યાં જપ્ત કરાયેલો સામાન કે પુરાવા સુરક્ષિત રાખવામાં આવે છે)માં જમા કરાવી દીધા હતા.
કોર્ટનો ચુકાદો અને દાગીનાની માંગણી
લગભગ 10 વર્ષ સુધી કોર્ટમાં આ કેસ ચાલ્યો. 28 ફેબ્રુઆરી, 2017ના રોજ, કોર્ટે પુરાવાના અભાવે મુદિત અગ્રવાલ અને અન્ય તમામ આરોપીઓને નિર્દોષ જાહેર કર્યા. આરોપીઓ નિર્દોષ છૂટ્યા પછી, કાયદા મુજબ જે સામાન પોલીસે જપ્ત કર્યો હોય તે મૂળ માલિકને પરત કરવાનો હોય છે. પરિવારે કોર્ટમાં અરજી દાખલ કરીને માંગણી કરી કે રાનીના 1 કરોડ રૂપિયાની કિંમતના દાગીના તેમને પાછા આપવામાં આવે. કોર્ટે પોલીસને આદેશ આપ્યો કે દાગીના પરિવારને સોંપી દેવામાં આવે. અને અહીંથી જ પોલીસની અસલી રમત અને બહાનાબાજી શરૂ થઈ.
પોલીસનો હાસ્યાસ્પદ તર્ક
જ્યારે કોર્ટે દાગીના રજૂ કરવા દબાણ કર્યું, ત્યારે સદર કોતવાલી પોલીસે જે રિપોર્ટ દાખલ કર્યો તે વાંચીને ખુદ ન્યાયાધીશ પણ સ્તબ્ધ રહી ગયા. પોલીસે કોર્ટને લેખિતમાં જણાવ્યું કે: "માલખાનામાં દાગીના જે પોટલી (બંડલ)માં રાખવામાં આવ્યા હતા તે પલળી ગઈ હતી. તેથી તેને સૂકવવા માટે પોલીસ સ્ટેશનની છત પર તડકામાં મૂકવામાં આવ્યા હતા. આ દરમિયાન કેટલાક વાંદરાઓ આવ્યા અને દાગીના ઉપાડી ગયા, અને જે સોનું બચ્યું હતું તે કાળઝાળ ગરમી અને સૂર્યના તાપમાં ઓગળીને નષ્ટ થઈ ગયું!" વિજ્ઞાન કહે છે કે સોનાને ઓગળવા માટે 1064 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાનની જરૂર પડે છે. સૂર્યના સામાન્ય તાપમાં સોનું ક્યારેય ઓગળી શકે નહીં. પોલીસનું આ બહાનું સામાન્ય બુદ્ધિ ધરાવતા કોઈપણ માણસના ગળે ઉતરે તેવું નહોતું.
કોર્ટનો કડક આદેશ
સેશન્સ જજ લક્ષ્મીકાંત શુક્લાએ પોલીસના આ પાયાવિહોણા અને મૂર્ખામીભર્યા તારણોને તરત જ ફગાવી દીધા. કોર્ટે અત્યંત કડક શબ્દોમાં ટિપ્પણી કરતા પૂછ્યું કે, "આટલા કિંમતી પુરાવાઓને સુરક્ષિત માલખાનામાં તાળા-ચાવીમાં રાખવાના બદલે, ખુલ્લામાં અને કોઈની દેખરેખ વિના છત પર કેમ રાખવામાં આવ્યા?" કોર્ટે સ્પષ્ટપણે નોંધ્યું કે સોનાના દાગીના વરસાદમાં ખરાબ થઈ શકે નહીં કે તાપમાં ઓગળી શકે નહીં. પ્રથમ દ્રષ્ટિએ જ એવું સાબિત થાય છે કે પોલીસ અધિકારીઓએ પોતાના અંગત ફાયદા માટે આ 1 કરોડના દાગીના ચાઉં કરી ગયા છે અને પોતાની ચોરી છુપાવવા માટે આવા ખોટા રેકોર્ડ અને વાર્તાઓ ઊભી કરી છે. કોર્ટે કડક આદેશ આપ્યો કે જે પણ પોલીસ કર્મચારીઓ આ માટે દોષિત છે, તેમની પાસેથી આ દાગીનાની રકમ વસૂલવામાં આવે.
પોલીસનો બચાવ : "મરેલા માણસો સામે કેસ ન થઈ શકે"
કોર્ટના આદેશને 2 વર્ષ વીતી ગયા છતાં, ન તો કોઈ પોલીસવાળા પાસેથી વસૂલાત થઈ કે ન તો પીડિત પરિવારને તેમના દાગીના મળ્યા. તાજેતરમાં, જ્યારે આ કેસ ફરીથી મીડિયામાં ચર્ચામાં આવ્યો, ત્યારે પોલીસે પોતાનો બચાવ કરવા માટે એક 'પ્રેસ નોટ' જારી કરી. આ પ્રેસ નોટમાં પોલીસે નવો કાનૂની દાવ રમ્યો છે. પોલીસે જણાવ્યું કે, "જે સમયે આ દાગીના જમા થયા હતા, ત્યારે માલખાનાનો ચાર્જ હેડ ક્લાર્ક ચંદ્રિકા પ્રસાદ પાસે હતો, જેમનું વર્ષ 2009માં જ અવસાન થઈ ચૂક્યું છે. તેમના પછી ચાર્જ સંભાળનાર બીજા ક્લાર્ક રામબક્ષ પાલનું પણ મૃત્યુ થઈ ગયું છે. હાલમાં જે ક્લાર્ક (સંજય) ફરજ પર છે, તેને ચાર્જ લેતી વખતે આ દાગીના મળ્યા જ નહોતા." પોલીસનો સીધો તર્ક એ છે કે જે લોકો આ ચોરી માટે જવાબદાર હતા તેઓ હવે આ દુનિયામાં નથી. અને કાયદા મુજબ, કોઈ મૃત વ્યક્તિ વિરુદ્ધ કેસ ચલાવી શકાય નહીં કે તેમની પાસેથી વસૂલાત કરી શકાય નહીં. આથી, પોલીસે કોર્ટમાં 'ફાઇનલ રિપોર્ટ' (ક્લોઝર રિપોર્ટ) રજૂ કરીને પોતાના હાથ અધ્ધર કરી લીધા છે.
આગળ શું?
પીડિત પરિવારના વકીલ શૈલેન્દ્ર સિંહ ગૌડના જણાવ્યા અનુસાર, પોલીસ જાણીજોઈને જવાબદારીમાંથી છટકી રહી છે. દાગીના માત્ર એક ક્લાર્કની જવાબદારી નથી હોતા, સમગ્ર પોલીસ સ્ટેશન અને તેના ઉપરી અધિકારીઓ પણ તેના માટે જવાબદાર હોય છે. પરિવાર હવે ન્યાય મેળવવા માટે સીધા હાઈકોર્ટના દરવાજા ખટખટાવવાની તૈયારી કરી રહ્યો છે.
આ પણ વાંચો : Chinese Pet Chutou : 1.5 મિલિયન ફોલોવર્સ ધરાવતા શ્વાનને તસ્કરો ઉપાડી ગયા, પછી કર્યું એવું જાણી હૈયું કાંપી જશે!